Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Αγάπη. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Αγάπη. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 29 Ιουλίου 2026

Τό δένδρο της ζωῆς

 

Κάθε λουλούδι, ξέρει ότι πρέπει να μαραθεί...

Κι όμως, δεν σταματά να ανθίζει!

Δεν αρνείται να ανοίξει τα πέταλά του στον ήλιο!

Δεν κρατά κρυμμένο το άρωμά του!

Δεν ζητά να μείνει για πάντα, πάνω στο κλαδί!*

 

*Ανθίζει, γιατί αυτός είναι ο προορισμός του!

Να ομορφύνει τον κόσμο, έστω και για λίγο!

Να χαρίσει άρωμα, χρώμα και χαρά!

Να θυμίσει στον άνθρωπο, πως η ομορφιά δεν βρίσκεται μόνο στη διάρκεια, αλλά και στην προσφορά!*

 

*Έτσι είναι και η ζωή μας!

Ξέρουμε πως όλα εδώ είναι περαστικά...

Τα χρόνια περνούν, οι δυνάμεις λιγοστεύουν, οι άνθρωποι αλλάζουν, οι καταστάσεις μεταβάλλονται!

Τίποτε δεν μένει ίδιο για πάντα...

Κι όμως, μέσα σε αυτό το πρόσκαιρο ταξίδι...

Ο Θεός μάς καλεί, να ανθίσουμε!*

 

*Να ανθίσουμε

με καλοσύνη!

Να ανθίσουμε

με συγχώρεση!

Να ανθίσουμε

με υπομονή!

Να ανθίσουμε

με αγάπη αληθινή, χωρίς υπολογισμούς...

Και χωρίς ανταλλάγματα!*

 

*Ο άνθρωπος, δεν γίνεται όμορφος επειδή δεν πονά...

Γίνεται όμορφος, όταν ενώ πονά, συνεχίζει να αγαπά!

Δεν γίνεται μεγάλος, επειδή δεν λυγίζει ποτέ...

Γίνεται μεγάλος, όταν αφού λυγίσει, σηκώνεται ξανά με πίστη στον Θεό!*

 

*Το λουλούδι, πριν μαραθεί, αφήνει το άρωμά του!

Έτσι κι εμείς, πριν φύγουμε από αυτόν τον κόσμο, ας αφήσουμε πίσω μας κάτι καθαρό!

Έναν καλό λόγο!

Μια πράξη αγάπης!

Μια συγχώρεση!

Μια προσευχή!

Ένα χαμόγελο, σε άνθρωπο που το είχε ανάγκη!*

 

*Γιατί δεν έχει σημασία μόνο πόσα χρόνια ζήσαμε...

Σημασία έχει, πόσες καρδιές ζεστάναμε!

Πόσους ανθρώπους στηρίξαμε!

Πόσες φορές γίναμε φως...

Μέσα στο σκοτάδι κάποιου άλλου!*

 

*Κάθε λουλούδι μαραίνεται...

Όμως το άρωμά του, μπορεί να μείνει!

Κάθε άνθρωπος φεύγει...

Όμως η αγάπη του, όταν είναι αληθινή, δεν χάνεται!*

 

*Μένει στις ψυχές!

Μένει στις μνήμες!

Μένει στις προσευχές!

Μένει ως ευλογία, μπροστά στον Θεό!*

 

*Ας ζήσουμε λοιπόν...

Όχι με φόβο για το τέλος...

Αλλά με ευγνωμοσύνη, για την κάθε ημέρα!

Ας μη μετράμε τη ζωή με τα χρόνια, αλλά με την αγάπη!

Ας μη ζητούμε μόνο να υπάρχουμε... Αλλά να προσφέρουμε!*

 

*Γιατί ο άνθρωπος που αγαπά, ακόμη κι όταν μαραθεί σαν λουλούδι..

Έχει ήδη ανθίσει μέσα στην Αιωνιότητα του Θεού!*

 

*🌳 π. Δημήτριος Αργύρης

Πρωτοπρεσβύτερος*

Τρίτη 19 Μαΐου 2026

Η Ελένης η Δασκάλα ἀπό τόν Πόντο!!!

  

Η Δασκάλα της Παράγκας

 

 Την έλεγαν Κυρά-Ελένη. Στον Πόντο ήταν δασκάλα στο Παρθεναγωγείο της Τραπεζούντας. Είχε τελειώσει το Αρσάκειο. Μιλούσε ελληνικά, γαλλικά, και ποντιακά.

Στην Ελλάδα έγινε εργάτρια στο καπνομάγαζο. 14 ώρες τη μέρα να διαλέγει φύλλα καπνού. Τα δάχτυλα κίτρινα, τα μάτια θολά από τη σκόνη.

Αλλά το βράδυ… το βράδυ γινόταν πάλι δασκάλα.

Η παράγκα της ήταν 3x3. Χώμα, για πάτωμα. Τενεκές, για σκεπή. Στον τοίχο είχε καρφώσει ένα μαυροπίνακα - ένα κομμάτι ξύλο βαμμένο με κάρβουνο. Κάθε απόγευμα, στις 6, χτυπούσε μια κατσαρόλα. Το «κουδούνι»· και έρχονταν, 40 παιδιά, ξυπόλητα, με κουρελιασμένα ρούχα, παιδιά που το πρωί πουλούσαν κουλούρια στο λιμάνι, που μάζευαν κάρβουνα από τις γραμμές του τρένου.

Δεν είχαν τετράδια. Έγραφαν πάνω σε παλιά χαρτιά από το καπνομάγαζο. Δεν είχαν μολύβια. Έγραφαν με κάρβουνο.

Δεν είχαν βιβλία. Είχε ένα. Το Αναγνωστικό της Α’ Δημοτικού. Το είχε σώσει από τον Πόντο. Το φύλαγε στο στήθος της, μαζί με την εικόνα.

«Τί μάθημα έχουμε σήμερα, κυρία;» ρώτησε ο μικρός ο Λάζαρος. 9 χρονών. Ο πατέρας του πέθανε από τύφο το 1923.

«Σήμερα θα μάθουμε τη λέξη “Πατρίδα”, Λάζαρε», είπε η Ελένη.

Έγραψε στον μαυροπίνακα με το κάρβουνο:

Π – Α – Τ – Ρ – Ι – Δ – Α

 

«Ξέρετε τι είναι η πατρίδα;» ρώτησε.

Σιωπή. Τα παιδιά κοιτάχτηκαν.

«Η Ελλάδα;» είπε δειλά ένα κοριτσάκι.

Η Ελένη χαμογέλασε. Τα μάτια της βούρκωσαν.

«Όχι, Μαρίκα μου. Η πατρίδα είναι εκεί που σε θάβουν. Ο παππούς σου είναι θαμμένος στον Πόντο. Άρα ο Πόντος είναι πατρίδα. Η μάνα σου είναι θαμμένη εδώ, στη Δραπετσώνα. Άρα και η Ελλάδα είναι πατρίδα. Εμείς, παιδιά μου, έχουμε δύο πατρίδες και πρέπει να τις τιμήσουμε και τις δύο.»

Έμαθαν να γράφουν. Έμαθαν να διαβάζουν. Έμαθαν την ιστορία του ’21. Αλλά κάθε Παρασκευή, η Ελένη τους έλεγε και μια ιστορία από τον Πόντο. Για τη Σουμελά. Για τον Διγενή. Για την Κερασούντα.

«Για να μην ξεχάσετε», έλεγε. «Γιατί αν ξεχάσετε, πεθαίνετε δεύτερη φορά.»

 

Το 1932 ήρθε ο Επιθεωρητής από το Υπουργείο.

«Ποια είστε εσείς που κάνετε μάθημα χωρίς άδεια;» φώναξε. «Αυτό είναι παράνομο!»

Η Ελένη σηκώθηκε. 35 χρονών, αλλά φαινόταν 50. Από την κούραση.

«Κύριε Επιθεωρητά», είπε ήρεμα. «Εγώ τελείωσα το Αρσάκειο Τραπεζούντας. Έχω δίπλωμα. Αν θέλετε, σας το δείχνω.»

Του έδωσε ένα χαρτί κιτρινισμένο, διπλωμένο στα τέσσερα.

Ο Επιθεωρητής το διάβασε. Κοίταξε τα 40 παιδιά, ξυπόλητα, πεινασμένα αλλά να γράφουν «Ελευθερία» στον μαυροπίνακα.

Έσκυψε το κεφάλι.

«Συνεχίστε, κυρία», είπε μόνο και έφυγε.

Την άλλη εβδομάδα ήρθαν 5 τετράδια από το Υπουργείο. Και 5 μολύβια.

Το 1950, η παράγκα έγινε διώροφο σχολείο. Το 1ο Δημοτικό Δραπετσώνας.

Στα εγκαίνια, ο Δήμαρχος φώναξε: «Κυρά-Ελένη, ελάτε να κόψετε την κορδέλα!»

Ήταν 60 χρονών. Με άσπρα μαλλιά. Τα χέρια της ακόμα κίτρινα από τον καπνό.

Έκοψε την κορδέλα και έκλαψε.

Από τα 40 παιδιά της παράγκας, τα 22 τελείωσαν το Γυμνάσιο. Τα 8 έγιναν δάσκαλοι. Ο Λάζαρος έγινε γιατρός. Η Μαρίκα έγινε νοσοκόμα.

Στο γραφείο της, μέχρι που πέθανε το 1978, είχε τον μαυροπίνακα. Το ξύλο με το κάρβουνο και από κάτω έγραφε: «Πατρίδα είναι εκεί που σε θάβουν και εκεί που σε μαθαίνουν γράμματα.»

Αυτές ήταν οι γυναίκες του Πόντου.

Δούλευαν σαν σκλάβες το πρωί. Και το βράδυ άναβαν το φως της γνώσης.

Γιατί ήξεραν:

 «Ο αμόρφωτος σκύβει. Ο γραμματιζούμενος δεν σκύβει ποτέ.»

Δευτέρα 13 Οκτωβρίου 2025

Θεία Ευχαριστία:

              Το μυστήριο της Καθολικότητας της                                          Εκκλησίας

 

Δημήτρης Ιωάννου, Φιλόλογος – Συγγραφέας

Ο π. Γεώργιος Φλορόφσκι, ένας από τους μεγαλύτερους  θεολόγους του 20ου αιώνα, δίνει ιδιαίτερη σημασία στην «καθολικότητα» της Εκκλησίας- αυτό θα προσπαθήσουμε να σχολιάσουμε από φαινομενολογική άποψη στην παρούσα εργασία. Ο θεολόγος ξεκινά μιλώντας για την Ευχαριστία ως «ανάμνηση» του Μυστικού Δείπνου (π. Γ. Φλορόφσκι, Ανατομία Προβλημάτων της Πίστεως, Εκδ. Ρηγοπούλου, Θεσ/κη 1977, σ.146). Πραγματικά, ο Κύριος, το βράδυ του Μυστικού Δείπνου, αφού κοινώνησε τους μαθητές το Τίμιο Σώμα και Αίμα Του, είπε «τούτο ποιείτε εις την εμήν ανάμνησιν». Επαναλαμβάνοντας το Δείπνο αυτό οι μαθητές θα θυμούνταν ολόκληρο τον βίο του Ιησού, την δημόσια δράση, τα θαύματα και τις παραβολές Του, αλλά και τα γεγονότα που δεν είχαν ακόμη συμβεί- την Σταύρωση και την Ανάσταση. Όμως εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με μια συνηθισμένη «ανάμνηση», καθώς, όπως λέγει ο π. Φλορόφσκι, ο Μυστικός Δείπνος παρατείνεται «μυστικώς» «έως αιώνος», δηλαδή “άχρις ου αν έλθει ο Κύριος”.

Υπάρχουν γεγονότα μέσα στη ζωή μας τα οποία δεν μπορούμε απλά να τα «θυμόμαστε»- αυτά είναι οι κεντρικοί άξονες της όλης μας ύπαρξης. Ήρθαμε μέσα στον «κόσμο», όπως λέγει ο Χάιντεγκερ, είμαστε ανέκαθεν «ερριμένοι» μέσα σε αυτόν. Η σχέση μας με τον κόσμο είναι μοναδική και άκρως σημαντική για να καταλάβουμε και τη σχέση μας με τον Θεό. Τι είναι ο κόσμος για μας;  Θα ήταν πολύ λανθασμένο να πούμε απλώς ότι πρόκειται για το «περιβάλλον», τη φύση. Ο κόσμος είναι η ολότητα όσων υπάρχουν, κάτι που μας υπερβαίνει ολοκληρωτικά. Μπορούμε να ρωτήσουμε: ποιο είναι το νόημα του κόσμου; Όχι όμως και του περιβάλλοντος ή της φύσης. Είμαστε ανέκαθεν μέσα στον κόσμο, ούτε μπορούμε να φανταστούμε τη ζωή μας έξω από αυτόν. Ο Χάιντεγκερ έδινε τόση σημασία σ’ αυτό ώστε έλεγε πως ο άνθρωπος είναι το λεγόμενο «ενθάδε-είναι», το είναι-μέσα-στον-κόσμο.

Από χριστιανική άποψη, δεν είναι ο κόσμος αυτό μέσα στο οποίο και «ζώμεν και κινούμεθα και εσμέν». Αυτό είναι ο Θεός, ο Δημιουργός μας. Τι είναι ο κόσμος; Θα μπορούσαμε να ρωτήσουμε τον Χάιντεγκερ. Απάντηση δεν θα παίρναμε. Παρομοίως, δεν μπορούμε να ορίσουμε και τι είναι ο «Θεός». Δεν πρόκειται όμως παρά για ένα ιστορικό Πρόσωπο, αυτό που ήλθε, συνδιαλέχθηκε μαζί μας, σταυρώθηκε και ανέστη. Και λίγο πριν το πάθος συνέφαγε μαζί μας. Πρόκειται για τον Κύριο Ιησού Χριστό.

Γιατί ο Κύριος θέλει να φάγει μαζί με τους ανθρώπους; Αυτό είναι το ερώτημα, το κατ’ εξοχήν ερώτημα, αυτό στο οποίο θα έπρεπε να απαντήσουμε. Λοιπόν, το κοινό γεύμα είναι πάντα μια τελετή. Και εδώ συγκεκριμένα, όπως λέγει ο π. Φλορόφσκι, έχουμε να κάνουμε με μια θυσία (σ. 146). Το στοιχείο της Θυσίας είναι παραμελημένο στην σύγχρονη λειτουργική θεολογία, αλλά για τους βυζαντινούς Πατέρες ήταν ένα εκ των ουκ άνευ συστατικό στοιχείο της Ευχαριστίας. Ο Μυστικός Δείπνος, κατά τον π. Φλορόφσκι, συνεχίζεται, δεν «επαναλαμβάνεται». Βρισκόμαστε στον Μυστικό Χρόνο του Μεγάλου Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας. Ο Χριστός θυσιάστηκε «άπαξ», μια φορά για τους ανθρώπους. Πλήρωσε για τις αμαρτίες όλου του Αδάμ- χωρίς να ασπαζόμαστε εδώ την ανσέλμεια θεωρία. Μαζί ο Κύριος πήρε και την ενοχή του Αδάμ. Αν ο αμαρτωλός μετανοεί, δεν μπορεί να σηκώσει την ενοχή για την αμαρτία του- αυτό λέγει ένας σύγχρονος πολύ μεγάλος πνευματικός, ο π. Συμεών Κραγιόπουλος, το κάνει μόνο ο Χριστός. Με την Θυσία Του ο Χριστός πήρε λοιπόν και την ενοχή του Αδάμ. Πλήρωσε για όλους και ένωσε όλους.

Στην Ευχαριστία φανερώνεται το μυστήριο της Καθολικότητας, δηλαδή το Μυστήριο της Εκκλησίας (σ. 148). Η Ευχαριστία θα λέγαμε είναι κάτι ευρύτερο ακόμη και από τον κόσμο του Χάιντεγκερ. Για παράδειγμα, στο μυστήριο της Θείας Λειτουργίας δεν είναι παρών μόνο ο γήινος κόσμος με τα υλικά δώρα, τον άρτο και τον οίνο, είναι και ο άνθρωπος, είναι και ο αγγελικός κόσμος, και βέβαια ο Θεός. Και αυτό μπορεί να συμβαίνει επειδή η Εκκλησία είναι «μυστικώς» το πλήρωμα του Χριστού- ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος διασαφηνίζει ότι «πλήρωμα» θα πει «συμπλήρωμα» του Χριστού, που είναι η Κεφαλή του Σώματός Του. Ο ίδιος ο Χριστός ήθελε, τρόπον τινά, να «συμπληρώσει» τον Εαυτό Του. Όπως διδάσκει η Εκκλησία, ο Χριστός είναι ο Θεός-Λόγος, το δεύτερο Πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, ο Άναρχος Θεός. Όπως λέγει ο Θωμάς Ακινάτης, ο Θεός είναι πλήρης και τέλειος- για αυτό δεν σχετίζεται πραγματικά με τον κόσμο. Γνωρίζει τον κόσμο, γράφει, κοιτάζοντας τον Εαυτό Του- γιατί ο Θεός είναι κατ’ ανάγκην Δημιουργός και ο κόσμος «απορρέει» από Αυτόν. Στην Ορθόδοξη Εκκλησία, ο Χριστός, μολονότι είναι ο τέλειος Θεός και δεν έχει ανάγκη ουδενός, δέχεται να «συμπληρωθεί» από τους πιστούς. Πρόκειται για ένα άρρητο μυστήριο. Ο Χριστός, λέγει ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, σχετίζεται πραγματικά και ρεαλιστικά με τους ανθρώπους, με όλη την κτίση.

Και ο Χριστός λοιπόν που ενανθρώπησε πραγματικά, δίδαξε, θαυματούργησε, σταυρώθηκε και ανέστη, θέλει ως «συμπλήρωμα» τους ανθρώπους. Όπως είπε ο άγιος Νικόλαος Καβάσιλας, ο Θεός είναι «μανικός εραστής των ανθρώπων». Μπορούμε να ρωτήσουμε εδώ: τι είναι αυτό που ψάχνει ο Χριστός στον άνθρωπο, αυτό που Τον κάνει να ερωτεύεται τους ανθρώπους, σύμφωνα με τον λόγο του αγίου Νικολάου Καβάσιλα; Λοιπόν, πρέπει να πούμε ότι ο Χριστός μας δόξασε πολύ. Μας έκανε ελεύθερα πρόσωπα. Μας έκανε «κατ’ εικόνα» Του. Η δόξα των ανθρώπων φαίνεται από το μεγαλείο της Θεομήτορος. Η σάρκα Της έγινε σάρκα του Θεού, όπως είπαν οι Πατέρες. Μελετώντας κανείς όσα έχουν γράψει οι Πατέρες για το μεγαλείο της Μητέρας του Θεού, μπορεί να εννοήσει το μεγαλείο του ανθρώπου.

                                                      ************

Όπως είπαμε, η Ευχαριστία είναι μια Θυσία, η Θυσία του Γολγοθά, που τελέστηκε άπαξ, και έκτοτε προσφέρεται διαρκώς από τον Μέγα Αρχιερέα, τον Χριστό. Ο Σωτήρας, ως Αρχιερεύς αιώνιος, «αδιαλείπτως υπέρ ημών την λατρείαν ταύτην τελεί», λέγει ξανά ο άγιος Νικόλαος Καβάσιλας. Και μάλιστα ο Χριστός άφησε σε μας την Σάρκα Του, αλλά και αναλήφθηκε μαζί με Αυτήν.

Η Θυσία του Χριστού ούτε αυτή επαναλαμβάνεται. «Η θυσία αυτή γίνεται ου σφαττομένου του Αμνού, αλλά του Άρτου μεταβαλλομένου εις τον σφαγέντα Αμνόν», διασαφηνίζει ο μεγάλος βυζαντινός λειτουργιολόγος, ο Καβάσιλας. Ο χρόνος εντός της Εκκλησίας παύει να είναι ο κοινός, συνηθισμένος χρόνος. Ιστορικά μια φορά σταυρώθηκε ο Χριστός, ιδού όμως που η Θυσία Του, χωρίς να επαναλαμβάνεται, γίνεται ο χρόνος στον οποίο επιστρέφουμε πραγματικά και ρεαλιστικά- κάθε φορά που γίνεται Θεία Λειτουργία βρισκόμαστε κυριολεκτικά μπροστά στον Γολγοθά. Η Ζωή του Χριστού είναι η σωτηριωδης οικονομία του Θεού- δεν την θυμόμαστε απλά, σαν να είναι ένα γεγονός όπως όλα τα άλλα, αλλά επιστρέφουμε ρεαλιστικά, όπως είπαμε, σε αυτήν. Και αυτό γίνεται χάρη στο Άγιο Πνεύμα, το οποίο επικαλούμαστε (σ. 149) να κατέλθει και να μεταβάλει («μεταβολή») τον άρτο και τον οίνο σε Σώμα και Αίμα Χριστού.

Και έτσι, αρχικά η Ευχαριστία είναι αγιασμός της ίδιας της φύσεως. Αυτό είναι ένα στοιχείο της καθολικότητάς της. Ο άνθρωπος όλων των πολιτισμών αισθάνεται ότι η φύση είναι «μολυσμένη» και χρειάζεται να γλιτώσει από αυτό το «μιαρό» στοιχείο που την έχει προσβάλει. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι εμείς, ο σύγχρονος πολιτισμός, έχουμε ξεφύγει από αυτές τις «προλήψεις» και τις «δεισιδαιμονίες». Απωλέσαμε όμως την αίσθηση της «ιερότητας» του κόσμου, και επιδοθήκαμε σε μια διαδικασία φθοράς και καταστροφής αυτού, που μας κληροδότησε ο «μηχανικισμός» και ο ορθολογισμός. Η αίσθηση ότι ο κόσμος είναι ιερός, όπως ιερή είναι και η ανθρώπινη ζωή, είναι έννοιες τις οποίες ίσως η φιλοσοφία του 20ου αιώνα, τουλάχιστον μια μερίδα αυτής, δεν μπορεί να εννοήσει. Γιατί λέμε ότι η ανθρώπινη ζωή είναι «ιερή»; Είναι ακριβώς αυτή η αντίληψη, ότι η ζωή είναι ιερή, που γεννά τον υγιή ορθολογισμό και είναι προϋπόθεση της οποιασδήποτε αληθινής προόδου. Η διαδικασία αποϊεροποίησης του κόσμου, που κορυφώθηκε στον 20ο αιώνα, έφερε ανυπολόγιστη καταστροφή.

Και το αντίθετο αυτού δεν είναι ένα ορθολογικό επιχείρημα αλλά η Ευχαριστία. Όπως το λέει και η λέξη, «ευχαριστούμε» τον Θεό για τον άρτο και τον οίνο- τα οποία προσκομίζονται ως δώρα εκ μέρους του ανθρώπου για χάρη όμως όλης της φύσεως. Όπως λέγει ο π. Φλορόφσκι, αυτός ο αγιασμός της φύσεως γίνεται «προς προοδοποίηση της ερχομένης μεγάλης ανακαινίσεως, κατά την οποία ο Θεός θα είναι ‘τα πάντα τοις πάσι’» (σ. 149).

Φυσικά στην Ευχαριστία, πάνω από όλα, είναι παρών ο Θεός. Ο Θεός, στα Έσχατα, τα οποία προτυπώνει κατά τον άγιο Μάξιμο η Ευχαριστία (βλ. το έργο του «Μυσταγωγία»), θα είναι, όπως είπαμε, «τα πάντα τοις πάσι». Έχουμε ως άνθρωποι εμπειρία του τι σημαίνει να είναι κάποιος για μας «τα πάντα»- δεν πρόκειται πάντα για απολυτοποίηση ενός προσώπου, για ειδωλοποίηση αυτού. Μιλάμε εδώ πιο συγκεκριμένα για το ερωτικό φαινόμενο, το οποίο, κατά τους Πατέρες της Εκκλησίας, όταν οδηγεί στον γάμο, είναι ένα φυσικό φαινόμενο. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι είναι μια στάση όπου «εξιδανικεύει» κάποιος ένα άλλο πρόσωπο και το ερωτεύεται, ωστόσο αν έλειπε το ερωτικό φαινόμενο από την ανθρώπινη ζωή, αυτή θα ήταν πολύ πιο φτωχή. Ο ερωτευμένος ζει σε μια κατάσταση όπου, ως γνωστόν, ολόκληρος ο κόσμος, όχι «περιθωριοποιείται», αλλά γίνεται ο αποδέκτης αυτής της κατάστασης- ο ερωτευμένος θέλει να διαλαλήσει τον έρωτά του παντού. Είναι δυνατόν σ’ αυτήν την κατάσταση να βρεθεί ο άνθρωπος για τον ίδιο τον Θεό. Η Ευχαριστία προσφέρεται από τον Μέγα Αρχιερέα, τον Χριστό, ο οποίος θύει τον Εαυτό Του υπέρ πάντων, και οι πιστοί ερωτεύονται Αυτόν. Παρομοίως, ο Χριστός, όπως είπαμε, ερωτεύεται τους ανθρώπους, ως «μανικός εραστής» αυτών.

Αποτέλεσμα του έρωτα του Χριστού για τους ανθρώπους είναι η Θυσία Του για αυτούς. Με την Θυσία Του, όπως είπαμε, συγχώρεσε όλα τα αμαρτήματα των ανθρώπων. Ωστόσο, προχωρώντας ακόμη περισσότερο, στην Ευχαριστία μας δίνει να γευτούμε την σάρκα Του και να πιούμε το Αίμα Του. Το σώμα όμως και το αίμα του Χριστού είναι αρρήκτως ενωμένα, κατά το δόγμα της Χαλκηδόνας, με την Θεότητά Του. Είναι θεωμένα. Όταν ο Χριστός σταυρώθηκε και πέθανε, η ψυχή Του πήγε στον Άδη για να κηρύξει στους νεκρούς, ενωμένη πάντα με την Θεότητά Του, αλλά και το σώμα  Του, που χωρίστηκε από την ψυχή Του, παρέμεινε ενωμένο με την Υπόσταση του Θεού-Λόγου, δηλαδή με την Θεότητά Του. Γι’ αυτό και ο ιερός Δαμασκηνός γράφει ότι, κοινωνώντας, «αυτής της Ιησού Θεότητος μεταλαμβάνομεν»- μεταλαμβάνουμε δηλαδή την Θεότητα του ίδιου του Θεού.

Οι άνθρωποι και αυτοί συνάγονται προς τον Θεό-Πατέρα, γιατί ολόκληρη η Ευχαριστία, ας μην το ξεχνάμε, είναι η συναγωγή των Πάντων από τον Αρχιερέα Χριστό στον Θεό-Πατέρα. Η γλώσσα των Πατέρων της Εκκλησίας, όσον αφορά την κοινωνία του Σώματος και του Αίματος του Χριστού, είναι πέρα για πέρα, όπως είπαμε, ρεαλιστική. Κοινωνώντας, «συμμιγνυόμαστε» με τον Χριστό, γινόμαστε κι εμείς ο ίδιος ο Χριστός, χωρίς σύγχυση υποστάσεων, φοράμε τον ίδιο τον Χριστό, δεν ενδυόμαστε την στολή του Βασιλιά, αλλά τον ίδιο τον Βασιλιά. Όσον αφορά τους ανθρώπους, υπάρχουν διάφορα επίπεδα όπου ενωνόμαστε με τον άλλο. Η φιλία είναι ένα τέτοιο παράδειγμα- ο φίλος αρχίζει  να αφουγκράζεται τον άλλο, να μοιράζεται τα προβλήματά του, να τον αγαπά μέχρι που στο τέλος μπορεί να δώσει  και την ζωή του για αυτόν. Ένα άλλο παράδειγμα είναι η συζυγία, όπου οι δύο σύζυγοι προχωρούν και σε μία ψυχική σύνδεση, προοδεύουν στην ηθική με την αγάπη και την αλληλοϋποχώρηση, μαθαίνουν να ξεπερνούν τον εγωισμό και οδεύουν σε μια ηθική τελείωση. Η αναλυτική φιλοσοφία δεν έχει μελετήσει καθόλου αυτά τα φαινόμενα, για αυτό και τα υποβιβάζει σε «μορφές συμπεριφοράς». Η Φαινομενολογία είναι πολύ πιο κατάλληλη για την μελέτη αυτών των φαινομένων (βλ. για παράδειγμα το υπέροχο βιβλίο για τον έρωτα του Jean-Luc Marion, «Το ερωτικό φαινόμενο», που καταλήγει στο συμπέρασμα ότι και ο Θεός, μολονότι άσαρκος, μπορεί και αυτός να ερωτευθεί με έναν άρρητο, θεοπρεπή τρόπο).

Το μυστήριο της Ευχαριστίας είναι λοιπόν μια «μείξη»- μια απαράμιλλη ανάμειξη Θεού και ανθρώπου. Με το μυστήριο αυτό γινόμαστε «σύσσωμοι» και «σύναιμοι» Χριστού. Η Ευχαριστία είναι λοιπόν το κατ’ εξοχήν μυστήριο της Εκκλησίας, «μυστήριον συνάξεως», «μυστήριον κοινωνίας». Ενωνόμενοι ο καθένας με τον Χριστό, ενωνόμαστε και μεταξύ μας. Γινόμαστε όλοι «εν». Και αυτό το «εν» δεν είναι απλά, πρέπει να το τονίσουμε αυτό, μια «πνευματική» ή «ηθική» ενότητα, μια συναισθηματική έξαρση, δεν είναι απλά μια ενότητα βιωμάτων, βουλήσεως, αισθημάτων. (σ. 151). Είναι μια οντολογική ενότητα.

Η Ευχαριστία, το μυστήριο αγάπης, είναι, όπως είπαμε, ο Μυστικός Δείπνος, κατά τον οποίον ο Κύριος υπέδειξε στους μαθητές Του την τέλεια αγάπη, όχι μόνο με το δικό Του παράδειγμα («καθώς εγώ ηγάπησα υμάς, ίνα και ημείς αγαπάτε αλλήλους»), αλλά και με το παράδειγμα της αγάπης της ίδιας της Αγίας Τριάδος («καθώς ηγάπησέ με ο Πατήρ, καγώ ηγάπησα υμάς∙ μείνατε εν τη αγάπη τη εμή»). Την εντολή της αγάπης ο Κύριος την ανάγει στο μυστήριο της Αγίας Τριάδος, διότι το μυστήριο αυτό είναι η Αγάπη. Ο π. Φλορόφσκι φθάνει να πει ότι «εις την ενότητα της Καθολικής Εκκλησίας αντικατοπτρίζεται μυστικώς το «ομοούσιον» της Αγίας Τριάδος (σ. 152).

Για να κοινωνήσει κανείς και να ενωθεί αληθινά ο Θεός μαζί με τον άνθρωπο, απαιτείται, λέγει ο π. Φλορόφσκι, κάποια «άσκηση». Όταν ο ψάλτης λέγει «πάσαν την βιωτικήν αποθώμεθα μέριμναν», στην ουσία η Εκκλησία καλεί τους πιστούς να αφήσουν οτιδήποτε γήινο μέσα τους και να αφοσιωθούν στον Θεό. Αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι η ίδια η Ευχαριστία είναι που στην πραγματικότητα μας ανακαινίζει και ηθικά. «Εις το λειτουργικόν βίωμα υπάρχει, γράφει ο π. Φλορόφσκι, το πάθος της σιωπής, η δίψα της ησυχίας, η δίψα των κατά μόνας θεωριών, των θείων αναβάσεων… Η οδός προς το  Ποτήριον της Θείας Ευχαριστίας περνάει μέσα από τον σκληρόν αυτοέλεγχον, από την έγκλεισιν εκάστου, με την συνείδησιν ανοικτήν ενώπιον του Θεού, κατά μόνας.» (σ.164). Μετά την Ευχαριστία το Άγιο Πνεύμα, που βρίσκεται πια  μέσα  μας, μας ωθεί σε έργα αγάπης για τον αδελφό. Χάρη στην Ευχαριστία ανοίγει ο δρόμος προς την άσκηση, δηλαδή την αναζήτηση ειρήνης για τον κόσμο.

                                                         **************

Είδαμε λίγα μόνο στοιχεία που αφορούν την «καθολικότητα» της Εκκλησίας μέσα από το Μυστήριο της Ευχαριστίας- την συναγωγή των πάντων προς τον Πατέρα. Και όπως λέγει ο π. Φλορόφσκι, η Μέλλουσα Βασιλεία, όπως μας δείχνει το βιβλίο της Αποκάλυψης, θα είναι μια ατελεύτητη Θεία Λειτουργία,  όπου θα λατρεύεται «το εσφαγμένον Αρνίον».

ΠΗΓΗ: https://www.pemptousia.gr/2025/10/theia-efcharistia-to-mystirio-tis-katholikotitas-tis-ekklisias/

Σάββατο 22 Φεβρουαρίου 2025

Άγιος Παΐσιος 2:

 https://www.queen.gr/culture/thleorash/story/306042/agios-paisios-2-ekpliktoi-sto-x-me-to-paidi-thayma-tis-seiras-antoni-kontogianni?fbclid=IwY2xjawIm53lleHRuA2FlbQIxMQABHeO5W46hU40LMEy1pJUAUxmI5kmE-i81u5T9YACl3Fqt2-aY_qFQYFzBpA_aem_72wNTBgs0xx_qC9qReySTQ

Παρασκευή 31 Ιανουαρίου 2025

Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Κυρός Αναστάσιος!


Μνήμη Αναστασίου, Αρχιεπισκόπου Αλβανίας

  Από Μπαμπινιώτη:

Η απώλεια τού Αναστασίου, τού πραγματικά αείμνηστου Αρχιεπισκόπου Αλβανίας, ξεπερνάει την κοίμηση ενός ιεράρχη. Είναι απώλεια ενός στύλου τής Ορθοδοξίας που με τον γνήσιο πατρικό λόγο του συντάραζε εράρχητην ψυχή τού συνομιλητή ή τού ακροατηρίου του και συνάμα την ενέπνεε και την ανάπαυε. Μια φωνή αυθόρμητης αδελφικής αγάπης και ειλικρινούς ενδιαφέροντος για τον άλλο, όποιος κι αν είσαι, που σε έκανε να νιώθεις σημαντικός. Συγχρόνως όμως άρχιζες να σκέφτεσαι στην συζήτηση με τον προικισμένο ιεράρχη διαφορετικά για τον κόσμο και τον εαυτό σου, άλλοτε ένοχα για παραλείψεις σου, άλλοτε ενθάρρυνση για νέα βήματα, άλλοτε αγαλλίαση για σκέψεις και μορφές συμπεριφοράς που σε βοηθούσε να ανακαλύψεις μόνος σου στο πλαίσιο μιας τέτοιας συζήτησης «ουσίας τής ζωής». Με το μοναστικό σκουφί του, με το απλό ράσο του καθόταν ο Αναστάσιος απέναντι και σε κοίταζε στα μάτια, μιλούσε απλά με ταπεινοσύνη και σε παρότρυνε να δοκιμάσεις το γλυκό κουταλιού που σού προσέφερε, το οποίο υπολειπόταν σε γλυκύτητα των λόγων του.

Αυτά τα λίγα και απλά για τον άνθρωπο, που για εμένα είχε ένα μοναδικό χαρακτηριστικό: ότι ο μεγάλος θεολόγος, ο πανεπιστημιακός καθηγητής, ο δημιουργός ενός πρωτοφανούς εκτάσεως και σημασίας έργου συνδεόμενου με την αναγέννηση τού Χριστιανισμού στην Αλβανία και με ένα σπάνιας εκτάσεως κοινωνικό και παιδευτικό έργο για το ποίμνιό του ήταν ο ίδιος αξεχώριστα άνθρωπος με τον αμούστακο ξανθό δυναμικό νεαρό άνδρα με τα μυωπικά από τότε γυαλιά, λαϊκός όχι ιερωμένος ακόμα, που γνωρίσαμε ως κατηχητή στον Άγιο Κωνσταντίνο Ομονοίας οι μαθητές τού εξατάξιου τότε γυμνασίου (τού ενάτου, τού τετάρτου και άλλων γυμνασίων τής περιοχής) στην δεκαετία ‘50 με ’60. Το ίδιο ταπεινός, το ίδιο δυνατός στην σκέψη και τον λόγο, το ίδιο εμπνευστικός για μια άλλη πορεία ζωής που γοήτευε τα χρόνια εκείνα εμάς, τους ταλαιπωρημένους ψυχικά και σκληρά δοκιμασμένους νέους τής Κατοχής και τού Εμφυλίου και μάς ανέβαζε σε άλλα επίπεδα σκέψης. «Να μπορούσαμε, Γιώργο, να συγκεντρώσουμε σε μια συνάντηση όσους μπορέσουμε από τους μαθητές τού Αγίου Κωνσταντίνου; Τί ωραίο που θα ήτανε! Να το προσπαθήσουμε οπωσδήποτε, σε παρακαλώ» μού έλεγε με χαμόγελο ψυχικής ευφορίας ο αγαθός πνευματικός ιεράρχης τον περασμένο Ιούνιο στο γραφείο του στα Τίρανα, όπου πάντα τον συναντούσα όταν βρισκόμουν στο Ελληνοαλβανικό Αρσάκειο Τιράνων.

Και στην προσπάθεια επιτυχίας τού Αρσακείου Σχολείου εκεί πάντοτε με εμψύχωνε, με συμβουλές και επισημάνσεις που τού επέτρεπε η πείρα και το δυνατό μυαλό του πάντοτε σε ένα πλαίσιο δημιουργικού οράματος. Τον απασχολούσε ιδιαίτερα το θέμα τής διδασκαλίας και τής διάδοσης τής ελληνικής γλώσσας παράλληλα προς την εμπέδωση τής Ορθοδοξίας στην Αλβανία. Συχνά ανακαλούσε στην μνήμη μου τον Πατροκοσμά στον τρόπο που συνέδεε θρησκεία και ελληνική γλώσσα. Ποτέ δεν έφευγα από τις συναντήσεις μας χωρίς κάποιο νέο βιβλίο του, κάποιο δημοσίευμα, ένα νέο φυλλάδιο με την δραστηριότητα τής Αρχιεπισκοπής, παράλληλα με υποδείξεις να διαβάσω κάτι οπωσδήποτε και μαζί ρωτώντας με να τού υποδείξω κι εγώ κάτι σημαντικό από τον χώρο μου.

Σε όλη την επικοινωνία μας αυτό που διέχεε ο σεμνός ιεράρχης σε όλα τα επίπεδα ήταν ένα πέπλο αγάπης, συμπόνιας, συμμετοχικότητας στην επίλυση προβλημάτων τού ποιμνίου του που τα έκανε δικά του προβλήματα, με κατανόηση, με πνεύμα διαλλαγής και με έτοιμη την συγχώρηση. Προσωπικά, η στάση του έφερνε στην μνήμη μου δυσκολίες που αντιμετώπιζε στο ιεραποστολικό έργο του στην Αφρική, πράγμα που εξηγούσε με πόση ηρεμία και κατανόηση αντιμετώπιζε και τα προβλήματα των ανθρώπων στην Αλβανία.

Τα λόγια για τον Αναστάσιο τής άλλης μεγάλης προσωπικότητας τής Ορθοδοξίας, τού Πατριάρχη μας Βαρθολομαίου, ότι «ο Αναστάσιος είναι δώρο τού Θεού στον κόσμο» τα λένε όλα. 

Ο μακαριστός ιεράρχης μας Αναστάσιος δεν έχει παρά να αναμένει αυτό πού δίδιδασκε σε όλη του την ζωή με πάθος, την Ανάσταση.

Σάββατο 25 Ιανουαρίου 2025

O Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας κυρός Αναστάσιος

 O Αρχιεπίσκοπος Τιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας κυρός Αναστάσιος

Μαρία Γιαχνάκη, Δημοσιογράφος-Διεθνής ανταποκρίτρια

Εκοιμήθη εν Κυρίω

25 Ιανουαρίου 2025

Εκοιμήθη εν ειρήνη ο Αρχιεπίσκοπος Τιράνων Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας Αναστάσιος το πρωί του Σαββάτου στις 25 Ιανουαρίου του 2025 στο νοσοκομείο Ευαγγελισμός, μετά από από πολυήμερη νοσηλεία στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας έχοντας συμπληρώσει τα 95 του χρόνια και 32 χρόνια ποιμαντορίας στην Εκκλησία της Αλβανίας.

Ο Μακαριστός πρωθιεράρχης νοσηλεύθηκε αρχικά στο νοσοκομείο Υγεία, των Τιράνων από τις 30 Δεκεμβρίου του 2024, ενώ στις 3 Ιανουαρίου κρίθηκε αναγκαία η μεταφορά του στην Αθήνα όπου κι έφτασε με αεροσκάφος της πολεμικής αεροπορίας.

Έκτοτε νοσηλεύθηκε αρχικά σε θάλαμο της κλινικής ώσπου στις 10 Ιανουαρίου κρίθηκε αναγκαία η διασωλήνωσή του από την ιατρική ομάδα.

Μέχρι την τελευταία στιγμή, πριν την διασωλήνωση, ο Μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος, σύμφωνα με τους στενούς του συνεργάτες, επικοινωνούσε κανονικά μαζί τους και ενδιαφερόταν για τα ποιμαντικά θέματα στην Εκκλησία της Αλβανίας, ένα από αυτά ήταν και η ανέγερση του ιερού Ναού του Αγίου Ελευθερίου στον Αυλώνα τον οποίο επιθυμούσε με λαχτάρα να χτίσει και να δημιουργήσει και ένα κέντρο νεότητας, κάτω από τον Ιερό Ναό.

“Μακαριώτατε ας τα αφήσουμε τώρα τα σχέδια για τα κτίσματα για να ξεκουραστείτε” του έλεγαν οι κληρικοί που ήταν μαζί του στον Ευαγγελισμό, ενώ ο ίδιος απαντούσε με καλοσύνη: “Δεν πειράζει ας ξεφεύγει και λίγο το μυαλό”.
Τις υπόλοιπες ώρες ζητούσε να του διαβάζουν αποσπάσματα από το Ευαγγέλιο.

Πριν διασωληνωθεί συνεργαζόταν άψογα με τους γιατρούς για όποια εξέταση η αγωγή έπρεπε να πραγματοποιηθεί.

“Ήταν ένας πολύ γλυκός και συνεργάσιμος ασθενής” είπαν οι γιατροί του Ευαγγελισμού για τον Αρχιεπίσκοπο, “ειρηνικός και λαμπερός. Ακόμη και όταν βρισκόταν στη ΜΕΘ ο οργανισμός του, μας έδωσε τον χρόνο να δράσουμε” .

Κατά τη διάρκεια όλων των ημερών της νοσηλείας του έξω από τη ΜΕΘ του Ευαγγελισμού βρισκόταν οι κληρικοί και συνεργάτες του, π. Χαράλαμπος Γκόγκας, ο διάκος του, π. Σπυρίδωνας και ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Κρούγιας κ Αναστάσιος.

Την ίδια ώρα από άκρη σε άκρη στις ορθόδοξες χώρες κλήρος και λαός προσευχόταν θερμά για τον Αρχιεπίσκοπο ο οποίος στην Ιεραποστολική του διαδρομή άφησε το στίγμα του στο λαό της Αφρικής και της Αλβανίας χτίζοντας γέφυρες ανάμεσα στην διαφορετικότητα, δημιουργούσε τις συνθήκες για την αναγέννηση της Εκκλησίας της Αλβανίας και κυρίως ενέπνεε το λαό να αναζητήσει τον Θεό της Αγάπης.

Ο ίδιος έλεγε ότι σε ολόκληρη τη ζωή του, προσπαθούσε να αγωνίζεται με υπομονή και πίστη για την ειρήνη, τη συμφιλίωση και την αδελφοσύνη των λαών ενώ τόνιζε ότι χωρίς την προσευχή δεν μπορείς να κάνεις ούτε βήμα στην διαδρομή αυτής της προσπάθειας αποκαλύπτοντας ότι πολλές φορές έκλαψε γονατιστός στο παρεκκλήσι της Αρχιεπισκοπής.

Ο Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας ήταν πατέρας για τους Αφρικανούς και για τους Αλβανούς Ορθοδόξους, ένας τίμιος και δίκαιος συνομιλητής για τα μέλη της οποιασδήποτε “αντίπερα όχθης”.
Η ενότητα στην Εκκλησία ήταν το μέλημά του και ίσως το μεγάλο του παράπονο και θα επικαλεστώ από την τελευταία μου συνομιλία μαζί του αυτό που με πόνο καρδιάς μοιράστηκε μαζί μου: “Είμαι έτοιμος να φύγω αλλά αυτό που με λυπεί είναι ότι αφήνω πίσω μου μια Ορθοδοξία πληγωμένη……”

Ο Μακαριστός Αρχιεπίσκοπος είχε στήσει την εκκλησία της Αλβανίας με γερά θεμέλια και είχε συναίσθηση του χρόνου και των καταστάσεων και όπως πάντα ήταν προνοητικός και της τάξης αφού δεν του άρεσαν οι εκπλήξεις αν και τις αντιμετώπιζε πάντα με ετοιμότητα.
Αγαπούσε το λαό της Αλβανίας κι έγινε “διεθνής επαίτης” όπως έλεγε ο ίδιος για να μπορέσει να δημιουργήσει τις συνθήκες να μην ξενιτεύονται οι νέοι και το κατάφερε.

Δεν άφηνε τίποτα στην τύχη του. Ακόμη και για την μετά Αναστάσιου εποχή ο ίδιος σε παλαιότερη συνέντευξή του μου ανέφερε:

“Ευτυχώς εμείς τελειώνουμε την ζωή μας αλλά η παρουσία του Θεού συνεχίζεται και αυτό το οποίο έχει αρχίσει εδώ σε αυτήν την χώρα νομίζω με την Χάρη του Θεού θα συνεχίσει. Εγώ ξέρω ότι έχω εξαιρετικούς ανθρώπους οι οποίοι θα συνεχίσουν την σκυτάλη και πάντα η αγάπη του Θεού θα σκεπάζει αυτόν τον τόπο που είναι πονεμένος και που στο βάθος Τον αναζητεί πολύ πιο έντονα από ό,τι φαίνεται. ”

Η ανακοίνωση της Εκκλησίας της Αλβανίας:

Η Ορθόδοξος Αυτοκέφαλος Εκκλησία της Αλβανίας με βαθύτατη οδύνη αναγγέλλει την εις Κύριον εκδημία του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Τιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας κυρού Αναστασίου. Ο Μακαριώτατος εκοιμήθη σήμερα, 25 Ιανουαρίου 2025, στις 8:30 π.μ. (ώρα Ελλάδος) σε ηλικία 95 ετών, στο Νοσοκομείο “Ο Ευαγγελισμός” των Αθηνών συνεπεία πολυοργανικής ανεπαρκείας. Είχε προηγηθεί πολυήμερη νοσηλεία στο Νοσοκομείο “Υγεία” των Τιράνων.

Καλούμε το χριστεπώνυμο πλήρωμα της Εκκλησίας της Αλβανίας να προσεύχεται για την ανάπαυση της ψυχής του εκλιπόντος Προκαθημένου.

Ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος κυρός Αναστάσιος υπήρξε ο αναστηλωτής και ανακαινιστής της Ορθοδόξου Αυτοκεφάλου Εκκλησίας της Αλβανίας, την οποία ανέστησε κυριολεκτικώς εκ των ερειπίων μετά την πτώση του αθεϊστικού καθεστώτος. Με το θεόπνευστο όραμα και την ακάματη εργασία του, ανοικοδόμησε εκ βάθρων την εκκλησιαστική ζωή, ανήγειρε εκατοντάδες ναούς, συνέστησε εκπαιδευτικά και φιλανθρωπικά ιδρύματα και ανέδειξε νέο κλήρο, προσφέροντας αδιάλειπτη θυσιαστική διακονία επί 33 και πλέον έτη. Αιωνία αυτού η μνήμη!.

 

ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Γεννήθηκε στον Πειραιά, 4. 11. 1929. Έλαβε το απολυτήριο Γυμνασίου το έτος 1947 (άριστα 199/11) και το Πτυχίο της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών το 1952 (άριστα 9,53 – η υψηλότερη βαθμολογία πτυχιούχου της Θεολογικής Σχολής Αθηνών). Συνέχισε μεταπτυχιακές σπουδές Θρησκειολογίας, Eθνολογίας, Iεραποστολικής, Aφρικανολογίας, στα Πανεπιστήμια Aμβούργου και Mαρβούργου Γερμανίας (1965-69), ως υπότροφος του γερμανικού Ιδρύματος Alexander von Humboldt. Αναγορεύθηκε Διδάκτωρ της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών (1970, ομόφωνα άριστα, με ειδικό βραβείο). Στη διάρκεια της στρατιωτικής του θητείας (1952-54) φοίτησε στις Σχολές Εφέδρων Αξιωματικών Σύρου και Διαβιβάσεων Χαϊδαρίου (και στις δύο πρώτευσε και έγινε «Αρχηγός Σχολής»).

Γλώσσες: εκτός της μητρικής και της αρχαίας ελληνικής, αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, αλβανικά, έχει επίσης γνώσεις λατινικής, ισπανικής, ιταλικής, ρωσικής, κισουαχίλι. Μελέτησε τα διάφορα θρησκεύματα (Αφρικανικά θρησκεύματα, Ινδουϊσμό, Βουδδισμό, Ταοϊσμό, Κομφουκιανισμό, Ισλάμ) στις χώρες που ακμάζουν (Κένυα, Ουγκάντα, Τανζανία, Νιγηρία, Ινδία, Ταϋλάνδη, Κεϋλάνη, Κορέα, Ιαπωνία, Kίνα, Βραζιλία, Καραβαϊκή, Λίβανο, Συρία, Αίγυπτο, Τουρκία κ.α.).

Ακαδημαϊκή σταδιοδρομία

Εντολή διδασκαλίας Νεοελληνικής γλώσσας και φιλολογίας – Πανεπιστήμιο Μαρβούργου Γερμανίας (1965-69). Οργάνωση και διεύθυνση του «Κέντρου Iεραποστολικών Σπουδών» στο Πανεπιστήμιο Αθηνών (1971-76). Οργάνωση και διεύθυνση του «Διορθοδόξου Κέντρου Αθηνών της Εκκλησίας της Ελλάδος» – Πεντέλη (1971-76). Έκτακτος Kαθηγητής της Iστορίας των Θρησκευμάτων του Παν/μίου Aθηνών (1972-76). Tακτικός Kαθηγητής (1976-92). Διευθυντής του Τομέα Θρησκειολογίας-Kοινωνιολογίας του Ποιμαντικού Tμήματος του Παν/μίου Aθηνών (1981-83). Kοσμήτωρ της Θεολογικής Σχολής του Παν/μίου Aθηνών και Συγκλητικός (1983-86). Αντιπρόεδρος Εφορείας Πανεπιστημιακής Λέσχης (1978-79, 1983-86). Πρόεδρος της «Επιτροπής Συμπαραστάσεως Kυπριακού Aγώνος» του Πανεπιστημίου Aθηνών (1975-84). Mέλος της Eπιτροπής Eρευνών του Πανεπιστημίου Aθηνών (1986-90) και του Δ.Σ. του Kέντρου Mεσογειακών και Aραβικών Σπουδών (1978-82). Aντεπιστέλλον Μέλος της Aκαδημίας Aθηνών (1993-2005) και εν συνεχεία Επίτιμο Μέλος.

Επίτιμος διδάκτωρ Θεολογίας (ThD,DD): της Θεολογικής Σχολής του Τιμίου Σταυρού, Brookline, Ma. H.Π.A. (1989)· του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (1995)· του St. Vladimir’s Theological Seminary (2003)· της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κραγιόβας Ρουμανίας (2006)· Επίτιμο μέλος της Θεολογικής Ακαδημίας Μόσχας (1998)˙ Δίπλωμα π. Δημητρίου Στανιλοάε (η ανώτερη θεολογική διάκριση), Πανεπιστημίου Βουκουρεστίου (2003)· της Ποντιφικής Θεολογικής Σχολής της Νοτίου Ιταλίας (2009) και της Fordham University Νέας Υόρκης (2014).

Επίτιμος διδάκτωρ Φιλολογίας ή Φιλοσοφίας (PhD): του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Iωαννίνων (1996)· του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Aθηνών (1996)· του Tμήματος Πολιτικής Eπιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης της Σχολής των Nομικών, Oικονομικών και Πολιτικών Eπιστημών του Πανεπιστημίου Aθηνών και όλων των Tμημάτων της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Aθηνών (1998)· του Tμήματος Διεθνών και Eυρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς (2001)· του Tμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Kρήτης (2002)· των Τμημάτων Φυσικής, Ιατρικής, Δημοτικής Εκπαιδεύσεως και Πολιτικών μηχανικών του Πανεπιστημίου Πατρών (2003)· Doctor of Humane Letters του Boston University (2004)· των Τμημάτων Ιατρικής και Γεωπονίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας· επίσης Χρυσούν Μετάλλιον (η ανώτατη διάκρησις) του ως άνω Πανεπιστημίου (2005)· του Τμήματος Ιστορίας του Ιονίου Πανεπιστημίου (2007)· του Πανεπιστημίου Κορυτσάς (2008)· του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας καθώς και εκείνου της Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού των Παρευξείνιων Λαών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (2009)· του Πανεπιστημίου Κύπρου (2010) · Πανεπιστημίου Απόστολος Ανδρέας Τυφλίδος, Γεωργίας (2010). Τμήματος φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, Καλαμάτα (2016). Η ανώτατη επιστημονική διάκριση του Αριστοτελείου πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης «Χρυσούς Αριστοτέλης» (2018).Αναγορεύθηκε Επίτιμος Καθηγητής του Τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων της Σχολής Διοικητικών, Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής (2020).

Διετέλεσε εντεταλμένος Σύμβουλος του Δ.Σ. Aνωτέρας Σχολής Kοινωνικής Εργασίας – Διακονισσών (1977-84)· μέλος του Aνωτάτου Yπηρεσιακού Συμβουλίου της Eκκλησίας της Eλλάδος (1977-85)· του Yπηρεσιακού Συμβουλίου Eκκλησιαστικής Eκπαιδεύσεως Yπουργείου Eθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων (1977-82)· του Δ.Σ. της Eυρωπαϊκής Λέσχης Yγείας· του Δ.Σ., της Eπιτροπής για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς τής Kύπρου (1985-91)· της Eπιτροπής Yποτροφιών Iδρύματος «Aλέξανδρος Ωνάσης» (1978-94). Mέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Iδρύματος «Aλεξάνδρος Ωνάσης» (1994-2005). Είναι Eταίρος της εν Aθήναις Φιλεκπαιδευτικής Eταιρείας (1994 εξ.)˙ Εταίρος της Ορθοδόξου Ακαδημίας Κρήτης (2001 εξ.). Επίτιμος Πρόεδρος των Αποφοίτων του Β΄ Γυμνασίου αρρένων Αθηνών (2008 εξ.).

Εκκλησιαστική και κοινωνική διακονία

Στην Ελλάδα. Ως λαϊκός θεολόγος (1952 – 60) εργάσθηκε σε διάφορους τομείς της εσωτερικής ιεραποστολής (κήρυγμα, χριστιανική αρθρογραφία, κατήχηση, οργάνωση κύκλων βιβλικών μελετών, νεανικών και φοιτητικών κατασκηνώσεων). Πρωτοστάτησε στην αναζωπύρωση της Ορθοδόξου εξωτερικής ιεραποστολής (1959), εξέδωσε το πρώτο ιεραποστολικό περιοδικό «Πορευθέντες» στην ελληνική και αγγλική γλώσσα, και ίδρυσε το ομώνυμο Διορθόδοξο Ιεραποστολικό Κέντρο «Πορευθέντες». Εκάρη μοναχός στην Ιερά Μονή Ασωμάτων – Πετράκη (1.8.1960). Χειροτονήθηκε Ιεροδιάκονος (7.8.1960), Πρεσβύτερος με το οφίκιο του Αρχιμανδρίτου (24.5.1964), Τιτουλάριος Επίσκοπος Aνδρούσης (19. 11. 1972), για την οργανική θέση του Γενικού Διευθυντού της «Aποστολικής Διακονίας της Eκκλησίας της Eλλάδος». Με εντολή της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, συνέγραψε τρία Κατηχητικά Βοηθήματα για τους διδάσκοντες στα Μέσα Κατηχητικά Σχολεία της Εκκλησίας της Ελλάδος. Στη διάρκεια των σπουδών του στη Γερμανία, εξυπηρέτησε ιερατικώς τους εκεί έλληνες εργάτες και φοιτητές. Από τη θέση του Γενικού Διευθυντού της «Αποστολικής Διακονίας», προώθησε διάφορα θεολογικά, εκπαιδευτικά, οικοδομικά και εκδοτικά προγράμματα της Eκκλησίας. Κινητοποίησε τους αρμοδίους παράγοντες του Υπουργείου Πολιτισμού και τις Ιερές Μητροπόλεις της Ελλάδος για την καταγραφή της εκκλησιαστικής κειμηλιακής περιουσίας. Ιδιαίτερα ανέπτυξε τον τομέα εξωτερικής ιεραποστολής με τη συνεχή συμπαράσταση στα ιεραποστολικά κλιμάκια Kορέας, Iνδίας, Aφρικής και με την οργάνωση της Eβδομάδος Eξωτερικής Iεραποστολής.

Ανατολική Αφρική. Ταξίδεψε αρχικά τον Μάϊο – Ιούλιο του 1964 στην Ουγκάντα, Τανζανία και Κένυα διερευνώντας τις δυνατότητες συστηματικής Ορθοδόξου Ιεραποστολής. Το θέρος και το φθινόπωρο του 1967 διεξήγαγε θρησκειολογική έρευνα παραδοσιακής θρησκευτικότητος στην Ουγκάντα. Στη δεκαετία 1981-1991, ως Τοποτηρητής της I. Μητροπόλεως Eιρηνουπόλεως – Ανατολικής Αφρικής (Kένυα, Oυγκάντα, Tανζανία), ίδρυσε και οργάνωσε την Πατριαρχική Σχολή «Aρχιεπίσκοπος Kύπρου Mακάριος», την οποία διηύθυνε επί δεκαετία. Xειροτόνησε 62 αφρικανούς κληρικούς και χειροθέτησε 42 αναγνώστες – κατηχητές προερχόμενους από οκτώ αφρικανικές φυλές (μεταξύ των οποίων τους τέσσερις πρώτους κληρικούς Τανζανούς)· συγχρόνως προώθησε τις μεταφράσεις της Θείας Λειτουργίας σε 4 αφρικανικές γλώσσες. Μερίμνησε για τη σταθεροποίηση 150 περίπου Ορθοδόξων ενοριών και πυρήνων και την ανέγερση δεκάδων ναών˙ ανήγειρε επτά ιεραποστολικούς σταθμούς, φρόντισε για τη δημιουργία σχολείων και ιατρικών σταθμών. Αναγνωρίσθηκε «Μέγας Ευεργέτης» του Πατριαρχείου Αλεξάνδρειας (2009).

Αλβανία. Tο εκκλησιαστικό έργο του Aναστασίου κορυφώνεται στην αποστολή που του ζητήθηκε από το Oικουμενικό Πατριαρχείο για την εκ των ερειπίων αναστήλωση της Oρθοδόξου Aυτοκεφάλου Eκκλησίας της Aλβανίας, η οποία είχε καταρρεύσει ύστερα από τον επί 46 έτη διωγμό υπό του μοναδικού «αθεϊστικού κράτους» της υφηλίου. Αρχικά εργάσθηκε ως Πατριαρχικός Έξαρχος (Iαν. 1991 – Iούν. 1992). Ανυψώθηκε σε Μητροπολίτη Aνδρούσης (Aυγ. 1991 – Iούν. 1992) και εξελέγη Aρχιεπίσκοπος Tιράνων και πάσης Αλβανίας (24 Ιουνίου 1992). Μέσα σε τεράστιες δυσκολίες, κατώρθωσε να ανασυγκροτήσει εκ βάθρων την Αυτοκέφαλη Eκκλησία της Aλβανίας: Διαμόρφωσε νέο Καταστατικό Χάρτη (2006)˙ Με επίσημη Συμφωνία με την Κυβέρνηση της Αλβανίας, η οποία έγινε νόμος του Κράτους (2009), καθορίσθηκαν οι σχέσεις Εκκλησίας και Πολιτείας. Συγκροτήθηκαν πάνω από 400 ενορίες. Ίδρυσε τη Θεολογική-Iερατική Σχολή (Aκαδημία) «Aνάστασις» στο Δυρράχιο (1992 εξ.), το Eκκλησιαστικό Λύκειο «Tίμιος Σταυρός», στο Aργυρόκαστρο (1998 εξ.) και στο Σούκθ-Δυρράχιο (2007-18)˙ Σχολή της Βυζαντινής Μουσικής στα Τίρανα (2012 εξ.). Όλα λειτουργούν σε ιδιόκτητα συγκροτήματα με οικοτροφεία. Mόρφωσε και χειροτόνησε 168 νέους κληρικούς. Ίδρυσε Κέντρα Νεολαίας σε διάφορες πόλεις. Φρόντισε για τη μεταφραστική προσπάθεια, την έκδοση λειτουργικών και άλλων θρησκευτικών βιβλίων. Συνέστησε Τεχνική Υπηρεσία της Eκκλησίας και μερίμνησε για την ανοικοδόμηση 150 νέων ναών (μεγάλων και μικρών), αναστήλωσε 60 ναούς και μοναστήρια-πολιτιστικά μνημεία και επισκεύασε 160 ναούς και 70 εκκλησιαστικά κτίρια για σχολεία, νεανικά κέντρα, κέντρα υγείας, ξενώνες, εργαστήρια, συσσίτια για τους φτωχούς κ.λ.π., στο σύνολο 450 κτίρια. Ανέπτυξε τη φιλανθρωπική μέριμνα της Εκκλησίας, με διανομή εκατοντάδων τόννων τροφίμων, ιματισμού, φαρμάκων.

Ίδρυσε την πρώτη Ορθόδοξη αλβανική εφημερίδα Ngjallja «Aνάστασις» (1992 εξ.), το παιδικό περιοδικό Gëzohu «Χαίρε» (1997 εξ.), το νεανικό περιοδικό Kambanat «Καμπάνες» (), την επιστημονική επιθεώρηση Kërkim «Έρευνα» (2009 εξ.), το δελτίο «News from Orthodoxy in Albania» (1996-2002), καθώς και Ραδιοφωνικό σταθμό Radio-Ngjallja (1997 εξ.). Μερίμνησε για τη δημιουργία Εργαστηρίων της Εκκλησίας (τυπογραφείο, κηροπλαστείο, ξυλουργείο, εργαστήρια αγιογραφίας και αποκαταστάσεως εικόνων). Αγωνίσθηκε για τη διεκδίκηση της εκκλησιαστικής περιουσίας.

Παράλληλα με την ανασύσταση της Ορθοδόξου Εκκλησίας, ανέπτυξε πρωτοποριακά προγράμματα στους τομείς εκπαιδεύσεως, υγείας, κοινωνικής προνοίας, αγροτικής αναπτύξεως, πολιτισμού και οικολογίας. Ίδρυσε την Ορθόδοξο Κλινική «Ευαγγελισμός» (Διαγνωστικό Ιατρικό Κέντρο) με 24 ειδικότητες και τρία πολυϊατρεία σε άλλες πόλεις· Επίσης το Ινστιτούτο Επαγγελματικής Καταρτίσεως, με έξι ειδικότητες στα Tίρανα και τέσσερις ειδικότητες στο Αργυρόκαστρο (το οποίο λειτούργησε από 1998-2008). Τούτο αναβαθμίστηκε εν συνεχεία στο Πανεπιστημιακό Κολέγιο «Λόγος» (2009 εξ.)˙ Γενικό και Επαγγελματικό Λύκειο στο Μεσοπόταμο˙ τρία εννιάχρονα Σχολεία και Λύκεια στα Τίρανα, στο Δυρράχιο, στην Κορυτσά και στο Αργυρόκαστρο˙ Οικοτροφείο Μαθητριών Λυκείου στο Βουλιαράτι, 19 νηπιαγωγεία σε διάφορες πόλεις. Φρόντισε για την κατασκευή δρόμων, υδραγωγείων, γεφυρών, την επισκευή δημοσίων σχολείων, κ.α.

Κατά την περίοδο 2013 – 2019 πραγματοποιήθηκε η κατασκευή τριών υδροηλεκτρικών έργων συνολικής ισχύος 19 MW (Librazhd, Llenge, Sllabinja), τα οποία συμβάλλουν στην ενίσχυση των υποδομών της χώρας και έχει σαφή κοινωνικό σκοπό. Με τα έσοδά τους, η Ορθόδοξος Αυτοκέφαλος Εκκλησία της Αλβανίας θα συνεχίσει τις πνευματικές, φιλανθρωπικές και εκπαιδευτικές προσπάθειες. Μετα την εξόφληση των δανείων ένα ποσοστό θα διατίθεται για πτωχότερες Ορθόδοξες Εκκλησίες.

Mε όλες αυτές τις πρωτοβουλίες δόθηκε εργασία σε χιλιάδες ανθρώπους, δημιουργήθηκαν σοβαρά έργα κοινωνικής υποδομής και η Ορθόδοξος Εκκλησία της Αλβανίας αναδείχθηκε σε πολυδύναμο πνευματικό και αναπτυξιακό παράγοντα.

Ο Αρχιεπίσκοπος υπήρξε επίσης, ιδρυτικό μέλος και κατά διαστήματα Πρόεδρος της Διομολογιακής Βιβλικής Εταιρείας της Αλβανίας (2009 εξ.) και του Διαθρησκειακού Συμβουλίου της Αλβανίας (2007 εξ.), το οποίο τιμήθηκε απο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας με το ανώτατο παράσημο “Nderi i Kombit” (Τιμή του Έθνους) (2021). Στην κρίση του Κοσσυφοπεδίου (1999) οργάνωσε ευρύτατο ανθρωπιστικό πρόγραμμα, το οποίο βοήθησε 33.000 περίπου πρόσφυγες σε διάφορα μέρη της Αλβανίας. Συνέδεσε την Εκκλησία της Αλβανίας με διεθνείς Εκκλησιαστικούς Οργανισμούς. Kατά την ένταση μεταξύ Ελλάδος – Αλβανίας συνέβαλε στην εκτόνωσή της και στην προσέγγιση των δύο χωρών. Συγχρόνως αγωνίσθηκε για την άμβλυνση των αντιθέσεων στα Βαλκάνια. Το 2000, κατόπιν προτάσεως 33 Ακαδημαϊκών της Ακαδημίας Αθηνών και πολλών προσωπικοτήτων της Αλβανίας, υπήρξε υποψήφιος για το Βραβείο Νόμπελ της Ειρήνης.

Διεθνής διεκκλισιαστική δραστηριότητα

Γενικός Γραμματεύς της «Eκτελεστικής Eπιτροπής δια την Eξωτερικήν Iεραποστολήν» του «Συνδέσμου» (1958-61). Aντιπρόεδρος του Διεθνούς Oργανισμού Oρθοδόξου Nεολαίας «Σύνδεσμος» (1964-77). Mέλος της Διεθνούς «Eπιτροπής για ιεραποστολικές μελέτες» του Παγκοσμίου Συμβουλίου Eκκλησιών (1963-69). Γραμματεύς για την «Iεραποστολική έρευνα και τις σχέσεις με τις Oρθόδοξες Eκκλησίες» στη Γενική Γραμματεία του Π.Σ.E. (Γενεύη, 1969-71). Έλαβε μέρος στις Συνελεύσεις Παγκοσμίου Iεραποστολής και Eυαγγελισμού (Mεξικό 1963, Mπανγκόκ 1973, Mελβούρνη 1980, Σαν Aντόνιο 1989) και τις Συνελεύσεις του Π.Σ.E. (Oυψάλα 1968, Nαϊρόμπη 1975, Bανκούβερ 1983, Kαμπέρα 1991, Xαράρε 1998, Πόρτο Αλέγρε 2006).

Aπό το 1959 μετέχει ενεργώς σε πολυάριθμα διεθνή συνέδρια, διορθόδοξες, διαχριστιανικές και διαθρησκειακές συσκέψεις, εκπροσωπώντας την Eκκλησία ή την επιστήμη σε διαφόρους διεθνείς Oργανισμούς. Έχει δώσει διαλέξεις σε διάφορα πανεπιστημιακά κέντρα του εξωτερικού, σχετικά με τη σύγχρονη χριστιανική σκέψη, τον διαθρισκειακό διάλογο, την παγκόσμια αλληλεγγύη και ειρήνη. Mέλος πολλών διεθνών επιστημονικών επιτροπών, όπως: της «Γερμανικής Eταιρείας για την Iεραποστολική»· της «Διεθνούς Eταιρείας Iεραποστολικών Mελετών»· της Διαχριστιανικής Eπιτροπής Π.Σ.E. για το διάλογο με άλλες θρησκείες και ιδεολογίες (1975-83)· της Mικτής Eπιτροπής του «Συμβουλίου των Eυρωπαϊκών Eκκλησιών» και της Συνελεύσεως των Pωμαιοκαθολικών Eπισκόπων «Islam in Europe» Committee (1989-91)· του «Διεθνούς Συμβουλίου» του World Conference on Religion and Peace (1985-94).

Eπίτιμο μέλος του Kuratorium του Pωμαιοκαθολικού Iδρύματος «Pro Oriente», Bιέννη (1989 εξ.). Πρόεδρος-Συντονιστής της «Commission on World Mission and Evangelism» του Π.Σ.E. (1984-1991). Mέλος της Kεντρικής Eπιτροπής του Π.Σ.E. (1998-2006) και της Eπιτροπής «Πίστις και Tάξις» (2000-2006). Μέλος των: European Council of Religious Leaders/Religions for Peace (ECRL) (2001-2013)˙ Council of 100, World Economic Forum, Davos (2003). Αντιπρόεδρος της Conference of European Churches (2003-2009). Πρόεδρος του Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών (2006 – 2013)˙ Επίτιμος Πρόεδρος της “Παγκοσμίου Διασκέψεως των Θρησκειών για την Ειρήνη” (2006 εξ.).

Διακρίσεις

Τιμήθηκε με τα παράσημα του Τιμίου Σταυρού του Αποστόλου και Ευαγγελιστού Μάρκου, A΄ Τάξεως, του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας (1985)· της Αγίας Αικατερίνης της Μονής Σινά (1985)· του Κυρίλλου και Μεθοδίου της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Τσεχοσλοβακίας (1986). Έλαβε το Αργυρούν μετάλλιο της Ακαδημίας Αθηνών, «ως εμπνευστής και πρωτοπόρος της ιεραποστολικής θεολογίας και δράσεως» (1987)˙ από τον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό τον Xρυσούν Σταυρόν μετά δάφνης (1994), «για τις πολύτιμες υπηρεσίες του στην Ορθοδοξία, την Εκκλησία, τον λαό της Αλβανίας και την πολυσήμαντη συμβολή του στην προώθηση της φιλίας των λαών Ελλάδος και Αλβανίας»· τoν Μεγαλόσταυρο του Τάγματος Τιμής (1997) της Ελληνικής Δημοκρατίας· το παράσημο του Ισαποστόλου μεγάλου ηγεμόνος Βλαδιμήρου (A’ τάξεως) της Ρωσικής Εκκλησίας (1998)· το παράσημο του Αποστόλου Ανδρέου του Οικουμενικού Πατριαρχείου (1999)· τον Μεγαλόσταυρο του Τάγματος των Ορθοδόξων Σταυροφόρων του Παναγίου Τάφου (2000). Tο «βραβείο έργου ζωής» του Συμβουλίου Αποδήμου Ελληνισμού, για τις προσπάθειές του για την ειρήνη και συνεργασία των λαών της Βαλκανικής και την ενδυνάμωση του οικουμενικού πνεύματος της Ορθοδοξίας (2000).

Τιμήθηκε επίσης με τα βραβεία Athenagoras Human Rights Award 2001 (Νέα Υόρκη)· το «Pro Humanitate» (2001), του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Ιδρύματος Pro Europe (Freiburg)· του Μεγαλόσταυρου του Τάγματος του Αποστόλου Παύλου της Εκκλησίας της Ελλάδος (2001)· το Χρυσό μετάλλιο Τιμής και Ευποιΐας της Πόλης των Αθηνών (2001)· το Χρυσό Κλειδί της πόλης Θεσσαλονίκης (2002), της Λαμίας (2002)· το “Οδύσσειο βραβείο” της Παγκόσμιας ομοσπονδίας Κεφαλλήνων και Ιθακησίων (2002)· Επίτιμος Δημότης Κεφαλληνίας (2002)· το Πολωνικό ανθρωπιστικό βραβείο, “Ecce Homo” για τη συνεπή δράση με ανιδιοτελή αγάπη προς τον συνάνθρωπο (2003). Μετάλλιο της πόλεως των Αθηνών (2003). Παράσημο από τον Πρόεδρο της Ρουμανικής Δημοκρατίας (2003). Χρυσό Μετάλλιο Α’ Τάξεως Δήμου Πειραιώς (2005). Επίτιμος δημότης Τιράνων (2005) και Κορυτσάς (2007). Βραβείο “διακεκριμένων δραστηριοτήτων για την ενότητα των Ορθοδόξων Εθνών” (Μόσχα 2006). Παράσημο «Πρίγκιπος Γιαροσλάβ του Σοφού» Γ΄ τάξεως, της Δημοκρατίας της Ουκρανίας (2008). «Μέγα Χρυσόν Παράσημον του Αποστόλου Βαρνάβα» της Εκκλησίας της Κύπρου (2008). Μεγαλόσταυρο του Αποστόλου Μάρκου του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής (2009). Παράσημο «Γεωργίου Καστριώτη – Σκεντέρμπεη» της Δημοκρατίας της Αλβανίας (2010)˙ Ανώτατο παράσημο της Εκκλησίας της Σερβίας του Αυτοκράτορος Αγίου Κωσταντίνου του Μεγάλου (2013)˙ Ανώτατο παράσημο «Πρίγκιπος Γιαροσλάβ του Σοφού» Α΄ τάξεως της Δημοκρατίας της Ουκρανίας (2013). «Βραβείο δοκιμίου ελευθέρου στοχασμού» Παν. Φωτέα (2015). Παράσημο του Αγίου Ιωάννου Βλαδιμήρου του Πατριαρχείου Σερβίας (2016)˙ Επίτιμος δημότης Δυρραχίου (2016), Καλαμάτας (2016), Λάρισας (2017), Πρέβεζας (2017). Ιδρύματος Μπότση στην 35η απονομή δημογραφικών βραβείων – Ειδική τιμητική διάκριση για το όλον έργο του (Ιανουάριος 2019). Γερμανικό βραβείο «Klaus Hemmerle» της κινήσεως Fokolare για την συμβολή στην προσέγγιση και ειρηνική συνύπαρξη λαών και πολιτισμών (2020).

ΠΗΓΗ: https://www.pemptousia.gr/2025/01/ekimithi-en-kirio-o-archiepiskopos-tiranon-dirrachiou-ke-pasis-alvanias-kiros-anastasios/