Δευτέρα 23 Μαρτίου 2026

25ῃ Μαρτίου τοῦ 1821,

                25Μαρτίου τοῦ  1821, 25Μαρτίου 1945!

        Μετά ἀπό σκλαβιά αἰώνων εἶχε ἀρχίσει νά ἀχνοφέγγει ἡ ἐλευθερία τοῦ Νησιοῦ μας καί τῶν ἄλλων Νησιῶν τῆς Δωδεκανήσου ἀπό τούς Τούρκους, τούς Ἰταλούς, τούς Γερμανούς καί ἀπό ἄλλους....

        Τό Μοναστήρι μας, κρατώντας ἄσβεστη τήν φλόγα τῆς ἐλευθερίας καί ὑποδαυλίζοντας πάντοτε τήν ἀγάπη πρός τήν Μητέρα Ἑλλάδα, καί ἐνῷ καλά, καλά, δέν εἶχε ὁριστικοποιηθεῖ ἡ Ἐνσωμάτωση τῶν Νησιῶν μας μέ Αὐτήν, ἄρχισε τούς πανηγυρισμούς.

        Μέ τήν εὐλογία τοῦ Ἁγίου Καθηγουμένου εἶχα τήν εὐκαιρία νά ἐντρυφήσω στίς σελίδες τῶν πρακτικῶν τῆς Μονῆς μας, ἀπό τήν μελέτη τῶν ὁποίων ἔμεινα κατάπληκτος γιά τήν ἀσίγαστη βεβαιότητα τῶν Πατέρων ὅτι γρήγορα θά ἀνατείλει ἡ Λευτεριά, βεβαιότητα τήν ὁποίαν εἶχαν μεταλαμπαδεύσει στό Κοινό τῆς Πάτμου, τό ὁποῖο ἀνέμενε καί αὐτό τήν ἀναστάσιμη χαρά τῆς ἀπελευθέρωσης καί ἐνσωμάτωσης τῶν Νησιῶν μας μέ τήν Μητέρα Ἑλλάδα.

        Στό δημοσίευμα αὐτό, παραθέτω αὐτούσιο τό κείμενο, ἀπό τό Πρακτικό τῆς 29ης Μαρτίου τοῦ 1945, (στή Σύναξη τῆς Ἀδελφότητος προήδρευε ὁ ἀείμνηστος Ἡγούμενος Ἀρχιμανδρίτης κυρός Νικόδημος Κανάκης, τοῦ ὁποίου ἡ συμβολή στή διατήρηση τοῦ ἐθνικοῦ φρονήματος, ὑπῆρξε σημαντική), ἀπό τό ὁποῖο προκύπτει ὁ ἐνθουσιασμός πού ἐπεκράτησε τήν ἡμέρα ἐκείνη, ἄν καί, ἐπαναλαμβάνω, εἴχαμε νά διανύσουμε ἀκόμη, ἀρκετό δρόμο μέχρι τήν ἡμέρα τῆς πλήρους Ἐνσωμάτωσης μέ τήν Ἑλλάδα.

Νά σημειωθεῖ ὅτι ἀπό τήν Ἐθνεγερσία τοῦ 1821, μέχρι τό 1945, εἶχαν παρέλθει 124 ὁλόκληρα χρόνια, κατά τά ὁποῖα φυσικά, λόγῳ τῆς Τουρκικῆς καί τῆς Ἰταλικῆς κατοχῆς, δέν ἦταν δυνατόν νά πραγματοποιοῦνται τέτοιου εἴδους ἐκδηλώσεις.

        Πρέπει νά ἐπισημανθεῖ ἐπίσης, ὅτι κατά τήν 25η Μαρτίου τοῦ 1945, ἡμέρα Κυριακή, συνέπεσε ὁ ἑορτασμός τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Παναγίας, ὁ ἑορτασμός τῆς Κυριακῆς τῆς Ὀρθοδοξίας καί ὁ ἑορτασμός τῆς 25ης Μαρτίου τοῦ 1821, γιά τό λόγο αὐτό, ἡ ὁμιλία τοῦ Ἁγίου Καθηγουμένου, εἶχε ὡς θέμα τήν τριπλή αὐτή ἑορτή.

Τό κείμενο τοῦ ἀνωτέρω Πρακτικοῦ ἔχεις ὡς ἑξῆς:



«Εἶτα δ᾿ ὁ ἅγιος Καθηγούμενος ὑπέμνησε τό εὐφρόσυνον γεγονός τοῦ ἑορτασμοῦ τῆς Ἐθνικῆς ἡμῶν Ἑορτῆς κατά τήν 25ην τοῦ ἐνεστῶτος μηνός-συνέπεσε δέ αὕτη κατά τήν Κυτριακήν τῆς Ὀρθοδοξίας-διεξαχθέντος μετά πρωτοφανοῦς λαμπρότητος καί ἐνθουσιασμοῦ διά πρώτην φοράν ἐν τῇ ἡμετέρᾳ ἱστρορικῇ Νήσῳ ἐπί τῇ ἀπελευθερώσει αὐτῆς κατόπιν πέντε αἰώνων καί πλέον ἐπαχθοῦς δουλείας ὑπό τούς Τούρκους καί τούς Ἰταλούς.

Ἡ ἑορτή διεξήχθη ἐπί τῇ βάσει προγράμματος καταρτισθέντος ὑπό τοῦ Ἡγουμενοσυμβουλίου ἐν τῇ πλατείᾳ τῆς Ἁγίας Λεσβίας Χώρας διακοσμηθείσῃ καταλλήλως, ὅπου κατά τήν 12ην Ἀπριλίου 1921 γενομένης ὡσαύτως πανδήμου τελετῆς ὁ φιλικός Πάτμιος Πατριάρχης Ἀλεξανδρείας Θεόφιλος ὁ Β΄ διατρίβων ἐνταῦθα, ηὐλόγησε τήν σημαίαν  τῆς ἐλευθερίας.*

Πατριάρχης Ἀλεξανδρείας Θεόφιλος Παγκώστας

ὁ Πάτμιος

Τῆς ἑορτῆς καθ᾿ ἥν προεξῆρχεν ὁ ἱερός Κλῆρος ἔχων ἐπί κεφαλῆς τόν Ἅγιον Καθηγούμενον Νικόδημον Κανάκη, μετεῖχον καί ἅπας ὁ Πατμιακός λαός καί οἱ παρεπιδημοῦντες ἐνταῦθα πρόσφυγες ἐκ Λέρου, Καλύμνου καί Ρόδου, ἡ μαθητιῶσα νεολαία τῆς νήσου φέρουσα τάς ἐθνικάς ἐνδυμασίας μετά τῶν διδασκάλων καί διδασκαλισσῶν, ὡς  καί οἱ Ἕλληνες Ἀξιωματικοί τοῦ Ἱεροῦ Λόχου.   Ἐξεφωνήθησαν οἱ ἁρμόδιοι τῇ περιστάσει λόγοι ὑπό τε τοῦ ἁγίου Καθηγουμένου καί τοῦ Γραμματέως τῆς Κοινότητος Πάτμου· ἐπηκολούθησεν ἡ στέψις διά στεφάνων δάφνης τῆς ἐν τῇ ρηθείσῃ πλατείᾳ ἀνηρτημένης Εἰκόνος τοῦ ἱδρυτοῦ τῆς

                      


                                     Ἡ Φιλική Ἑταιρεία

Φιλικῆς Ἑταιρείας καί Πρωταθλητοῦ τῆς Παλιγγενεσίας τοῦ Ἑλληνικοῦ ἡμῶν Ἔθνους  Ἐμμανουήλ  Ξ ά ν θ ο υ τοῦ Πατμίου, καθ᾿ ἥν ὅ τε Ἅγιος Καθηγούμενος, ὁ ἀνώτερος Ἱερολοχίτης Ἀξιωματικός καί δύο μαθηταί προσεφώνησαν καταλλήλως τό ἔνδοξον καί ζῶν ἐν τῇ ἱστορίᾳ τῆς Ἑλλάδος Τέκνον τῆς εὐάνδρου Πάτμου Ἐμμανουήλ  Ξάνθον.


                                                         Ἐμμανουήλ Ξάνθος

Μετά τό πέρας ἅπαντες οἱ παριστάμενοι ἐζητωκραύγασαν  ὑπέρ τῆς αἰωνίας  Ἑ λ λ ά δ ο ς,  τῆς    Ἑ- ν ώ σ ε ω ς  τῆς Δωδεκανήσου μετ᾿ Αὐτῆς καί ὑπέρ τῶν Μεγάλων Συμμάχων καί ὑποστηρικτῶν Αὐτῆς. Ἀνεγνώσθη εἶτα πρός τούς παρισταμένους Ψήφισμα δι᾿ οὗ  ἐξεδηλοῦτο ὁ προαιώνιος πόθος καί ἡ ἀμετάτρεπτος  ἀπόφασις τῆς Ἑνώσεως τῆς Νήσου ἡμῶν μετά τῆς Μητρός Ἑ λ λ ά δ ο ς, ὅπερ ὑπογραφέν ἀπεστάλη πρός τόν Ἀρχιεπίσκοπον Ἀντιβασιλέα τῆς Ἑλλάδος κύριον, κύριον Δαμασκηνόν.


                  Ἀρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός

Τάς μεταμεσημβρινάς ὥρας τῆς αὐτῆς ἡμέρας ἔλαβον χώραν ἐν τῇ αὐτῇ ὡς ἄνω Πλατείᾳ  σχολικαί ἑορταί καθ᾿ ἅς  ἐχορεύθησαν ὑπό τῆς μαθητιώσης νεολαίας τῆς Χώρας πατριωτικοί χοροί καί ἐψάλησαν διάφορα ἐθνικά ἄσματα ἐν οἷς  καί ὁ  Ἐ θ ν ι κ ός  Ὕ μ ν ο ς. Ἐκεῖνο δέ τό ὁποῖον  συνεκίνησεν ὅλους τούς παρισταμένους ὑπῆρξε τό Δράμα ὅπερ ἔπαιξαν δώδεκα μηθήτριαι ἐνδεδυμέναι κατά τόν ἀρχαῖον τύπον ἑκάστης νήσου, αἵτινες παρίστανον τούς Δώδεκα ὑποδούλους Νήσους μας, ἐλευθερωμένας ὑπό τῆς Μητρός  Ἑ λ λ ά δ ο ς, τήν ὁποίαν ὑπεδύθη μαθήτρια ὡσαύτως. Καί ἐν Λιμένι διεξήχθησαν ὡσαύτως σχολικαί ἑορταί ὑπό τῶν μαθητῶν καί τῶν μαθητριῶν τῆς Σχολῆς Λιμένος μετά τό πέρας τῶν ἐν Χώρᾳ ἑορτῶν».

Ἔτσι, κλείεται τό πρακτικό αὐτό τῆς Ἀδελφότητος, τό ὁποῖο περιγράφει τόσο ζωηρά τόν πρῶτον χαρμόσυνον ἑορτασμό τῆς Ἐθνεγερσίας τοῦ 1821 στό Νησί μας.

 

Κατωτέρω ἡ πανηγυρική ὁμιλία,   ὁποία ἐκφωνήθηκε ἀπό τόν Καθηγούμενο Νικόδομο Κανάκη

 

      «Χαῖρε σφόδρα θύγατερ Σιών, κήρυσσε θύγατερ Ἱερουσαλήμ.Τέρπου καί εὐφραίνου ἐξ ὅλης καρδίας Σου. Περιεῖλε Κύριος ἐκ σοῦ τά ἀδικήματα τῶν ἀντικειμένων Σου. Λελύτρωσαι ἐκ χειρός ἐχθρῶν Σου. Κύριος Βασιλεύς ἐν μέσῳ Σου, οὐκ ὄψει κακά οὐκέτι, καί εἰρήνη ἐπί Σοί εἰς τόν αἰῶνα» (Σοφ. Γ΄. 14).

       Ἄς συνενώσωμεν καί ἡμεῖς σήμερον, ὦ φιλόχριστε ὁμήγυρι, πρός τόν χαρμόσυνον τοῦτον τοῦ προφήτου Σοφονίου χαιρετισμόν, τάς ἐπινικίους ᾠδάς μας, θρησκευτικάς τε καί Ἐθνικάς, ἐπί τῇ τρισυνθέτῳ σημερινῇ ἑορτῇ, τοῦ Εὐαγγελισμοῦ, τῆς Ὀρθοδοξίας καί τῆς Ἐθνικῆς ἡμῶν παλιγγενεσίας. Δέν εἶναι τυχαία σύμπτωσις, ὁ συμπανηγυρισμός τῶν τριῶν τούτων μεγάλων ἑορτῶν διά τόν Ἑλληνορθόδοξον κόσμον, ἰδίως τόν Πατμιακόν. Ὁ Πανάγαθος Κύριος, ηὐδόκησεν, ἑορτάζοντας κατά πρώτην φοράν κατόπιν στυγερᾶς δουλείας, τήν ἐθνικήν μας ἑορτήν, νά τήν περιβάλῃ ἐν μέςῳ δύο μεγάλων ἑορτῶν, τῆς ἑορτῆς τοῦ Εὐαγγελισμοῦ, δηλ. τῆς κατά σάρκα  ἐνανθρωπήσεως τοῦ Υἱοῦ κ(αί) Λόγου τοῦ Θεοῦ, Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, δι᾿ οὗ ἐλυτρώθη τό ἐκπεπτωκός ἀνθρώπινον γένος ἐκ τῆς κατάρας κ(αί) ἐκ τῆς πλάνης, καί τῆς ἑορτῆς τῆς Ὀρθοδοξίας, τοῦ θριάμβου δηλ. τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ὀρθοδόξου, τόν ὁποῖον κατήγαγεν Αὕτη, κατά τῆς πλάνης καί τῆς αἱρέσεως. Διά τοῦτο καί τριπλῆ διαχέεται ἡ χαρά σήμερον εἰς κάθς Ἑλληνικήν ψυχήν, ἡ ὁποία ἐν τριπλῷ πανηγυρικῷ ὕμνῳ, σπεύδει ἵνα ἀναπέμψῃ τούς εὐχαριστηρίους ὕμνους της πρός τόν Πανάγαθον Θεόν. Τέκνα πιστά καί ἡμεῖς τῆς ἁγίας Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, καί τέκνα τῆς γλυκυτάτης Μητρός μας Ἑλλάδος, ἡ ὁποία εὐδοκίᾳ τοῦ βασιλέως τῶν βασιλευόντων καί Κυρίου τῶν κυριευόντων, ἐπινεύσαντος ἀγαθά ὑπέρ αὐτῆς εἰς τάς βουλάς τῶν μεγαλουργῶν συμμάχων της μᾶς περισφίγγει ἤδη ὑπό τήν θαλπωρήν Μητρικήν ἀγκάλην της, συνήλθομεν κατά τήν τρισευλογημένην αὐτήν ἡμέραν, νά συμπανηγυρίσωμεν πάντες ἐν ἀδελφικῷ πνεύματι, τά δύο μεγαλήτερα γεγονότα τῆς ὑπάρξεώς μας, τό τῆς χριστιανικῆς μας πίστεως, καί τῆς Ἑλληνικῆς μας ἰδιότητος. Εἰς τά βάθη τῆς χριστιανικῆς μας, καί Ἑλληνικῆς μας ψυχῆς, ἐπαναλαμβάνονται κατ᾿ ἔτος κατά τήν ἡμέραν ταύτην, ἡ φωνή τοῦ Ἀρχαγγέλου, «Εὐαγγελίζομαι χαράν μεγάλην,» καί φωνή τῶν ἀοιδίμων προγόνων μας, εὐαγγελιζομένων τό ἐγερτήριον σάλπισμα, δι᾿ οὗ ἀνέστη ἐκ νεκρῶν τό τρισένδοξον Ἔθνος μας, εἰς τό «ὁποῖον πρέπει νά καυχώμεθα ὅτι ἀνήκομεν. Ἡ σήμερον ἡμέρα, εἶναι ἡ ἡμέρα κατά τήν ὁποίαν ἤρχισεν ἡ ἀπολύτρωσις τοῦ ἀνθρωπίνου γένους ἐκ τῆς δουλείας τῆς προπατορικῆς ἁμαρτίας διά τῆς πρό 1945 ἐτῶν εὐαγγελισθείσης τῇ Θεοτόκῳ θείας δι᾿ αὐτῆς, Ἐπιφανείας, καί ἡμέρα κατά τήν ὁποίαν ἤρχισεν  ἡ ἀπολύτρωσις  τῆς Ἑλληνικῆς μας Πατρίδος, ἀπό τόν ζυγόν τοῦ κατακτητοῦ. Γεγονότα τοιαύτης σημασίας δέν λησμονοῦνται ποτέ, ὅσα ἔτη καί ἄν παρέλθουν, καί ὅσαι γεννεαί καί ἄν διαδεχθοῦν ἀλλήλας. Ὅσον μάλιστα ἀπομακρυνόμεθα ἀπό αὐτά χρονικῶς, τόν μεγαλυτέραν ἀπήχησιν εὑρίσκουν εἰς τήν ψυχήν μας, διότι άντιλαμβανόμεθα καί κατανοοῦμεν περισσότερον  τήν σημασίαν των καί τήν ἐπίδρασίν των ἐφ᾿ ὅλης τῆς χριστιανικῆς μας καί πατριωτικῆς μας ὑπάρξεως. Δέν ἦτο ἁπλῆ σύμπτωσις, νά ἀναπετασθῇ τό λάβαρον τῆς ἐλευθερίας κατά τήν ἡμέραν αὐτήν, τοῦ εὐλογημένου ἔτους 1821. Ἡ βαθεῖα  χριστιανική συνείδησις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἥτις οὐδόλως ἠλλοιώθη κατά τά μακρά ἐκεῖνα ἔτη τῆς δουλείας, συνεδύασε τόν νέον ἐκεῖνον ἀγῶνα, ὡς τόν ἱερώτατον ἀγῶνα, ὑπέρ πίστεως καί Πατρίδος, ὡς πράγματι ἦτο. Δι᾿ αὐτό καί ἐξέλεξε τήν ἡμέραν αὐτήν διά νά τόν ἀρχίσῃ, διότι ἦτο βέβαιος ὅτι θά ἐπεστέφετο μέ τόν κότινον τῆς ἀπτέρου νίκης, ἐφόσον ἐτίθετο ὑπό τήν ἀντίληψιν καί προστασίαν τῆς Ὑπερμάχου Στρατηγοῦ. Ἐπί αἰῶνας ἀτελευτήτους, καθ᾿ ἑκάστην ἑορτήν τοῦ Εὐαγγελισμοῦ, θά προσέρχεται ἡ γεννεά μας, διά νά προσφέρῃ θυμιάματα καί λιβανωτούς, πρό τοῦ Ἡρώου τῶν γιγάντων, οἵτινες ἐκληροδότησαν  εἰς τήν πατρώαν γῆν τῆς Ἑλλάδος, τήν ἐλευθερίαν. Καί οἱ σήμερον πανηγυριζόμενοι ἅγιοι, οἱ ὑπέρ τῆς στερεώσεως τῆς ἀμωμήτου ἡμῶν πίστεως, καί τῆς τῶν ἁγίων Εἰκόνων ἀναστηλώσεως, ἀθλήσαντες καί στεφανωθέντες, ἦσαν σχεδόν πάντες Ἕλληνες. Ἀπό τήν ἰδίαν Χώραν, τήν γλυκειά μας Πατρίδα Ἑλλάδα, ἀπό τήν ὁποίαν ἐξῆλθον οἱ ἀρχαῖοι έκεῖνοι φιλόσοφοι, οἱ ὁποῖοι διά τῆς Ἑλληνικῆς σοφίας των προελείαναν τόν δρόμον τῆς νέας θρησκείας τοῦ Χριστοῦ, γενόμενοι Πρόδρομοι αὐτῆς, ἀπό τήν αὐτήν λέγω πατρίδα ἐξῆλθον καί οὗτοι οἱ ἅγιοι ἀθληταί τῆς Ὀρθοδοξίας, οἱ ὁποῖοι συνέδεσαν τόσον ἁρμονικά τήν Ἑλληνικήν φιλοσοφίαν μέ τόν Χριστιανισμόν, καί ἐχάραξαν εἰς τάς καρδίας τῶν τέκνων τῆς Ἑλληνικῆς μας φυλῆς, τάς πατροπαραδότους λέξεις «Πίστις-Πατρίς».

       Χύνοντες τό αἷμα των εἰς τόν βωμόν τῆς πίστεως, μᾶς ἔδωκαν τό παράδειγμα νά τούς μιμηθῶμεν. Ἐπάτησαν ἐπί πᾶσαν τήν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ, διά νά λάβουν τόν στέφανον τῆς νίκης, ἐκείνης τῆς νίκης ἡ ὁποία ἐξέπληξε καί θά ἐκπλήττῃ τάς ὀρθοφρονούσας γεννεάς, καί θά διεγείρῃ εἰς τάς ψυχάς των τήν δύναμιν τῆς ἀληθοῦς πίστεως, ἡ ὁποία ὑψώνει τόν ἄνθρωπον ἀπό τῆς γῆς, εἰς τόν οὐρανόν, καί διά τήν ὁποίαν μετ᾿ ἐγκαυχήσεως ὁ οὐρανοβάμων Παῦλος ἔγραφε πρός τούς Ρωμαίους, «ἡ πίστις ἡμῶν ἐν ὅλῳ τῷ κόσμῳ καταγγέλεται».

       Ποία γλῶσσα θά παραστήσῃ, τήν ἐπιθανάτιον μελωδικήν προσευχήν τῶν χριστιανῶν μαρτύρων, ἡ ὁποία διασκορπίζει τό ἄρωμα τῆς εἰς τόν Θεόν μεγάλης πίστεώς των, δι᾿ ἧς ἔφθασαν εἰς τό ὕψιστον σημεῖον τῆς ἀνεξικακίας, ὥστα νά συγχωρῶσι καί αὐτούς τούς δημίους των, μιμούμενοι καί κατά τοῦτο τόν ἀνεξίκακον Ἰησοῦν, Ὅστις ἀπό τοῦ Σταυροῦ Του προσηλωμένος αἱμόφυρτος, ἀνεφώνησε διά τούς σταυρωτάς του, τό «Πάτερ ἄφες αὐτοῖς.» Ποῖος δέ νοῦς δέν ἐκπλήσσεται διά τήν ἡρωϊκήν ἐγκαρτέρησιν, μέ τήν ὁποίαν ὑπέμειναν τά φρικτά μαρτύρια, οἱ ἀοίδιμοι μυσταγωγοί ἐκεῖνοι τῆς φυλῆς μας, μεγάλοι Ἐθνομάρτυρες Ἀθανάσιος Διᾶκος καί Ρήγας Φερραῖος, καί ἡ λοιπή πλειάς τῶν Ἐθνομαρτύρων μας, οἱ ὁποῖοι, «Γιά τοῦ Χριστοῦ τήν πίστιν τήν ἁγίαν, καί τῆς πατρίδος τήν ἐλευθερίαν,» ἐθυσιάσθησαν ἀγογγύστως ἐπί τοῦ ἱεροῦ βωμοῦ τῆς πατρίδος χαίροντες καί ψάλλοντες; Κανείς δέν ἠδυνήθη νά χωρίσῃ τούς εὐγενικούς ἐκείνους μάρτυρας, ἀπό τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ, καί ἀπό τῆς ἀγάπης τῆς πατρίδος, ἤ νά ἐξαναγκάσῃ αὐτούς νά ἀρνηθοῦν τήν καλήν ὁμολογίαν τῆς πίστεως. Αὐτή ἡ χριστιανική πίστις, ἐπέδρασεν εἰς τάς ψυχάς τῶν ἀειμνήστων ἀπελευθερωτῶν προγόνων μας, οἱ ὁποῖοι διά τῆς πίστεώς των ἐκείνης, τῆς τόσον ἐπιμελῶς καλλιεργηθείσης, ἐμεγαλούργησαν ἔχοντες βοηθόν τόν Χριστόν, καί κατέπληξαν τόν σύμπαντα κόσμον διά τοῦ ἀφθάστου ἡρωϊσμοῦ των. Ἄς ρίψωμεν ἕνα βλέμμα εἰς τό πάνθεον τῶν ἀγωνιστῶν τοῦ ἀπελευθερωτικοῦ ἀγῶνος. Εἶναι τοῦτο ὡς προείπομεν γεμᾶτο ἀπό ἥρωες τοῦ εὐλογημένου Ἔθνους μας, οἱ ὁποῖοι μέσα εἰς τά εὐγενῆ στήθη των, περιέκλειον τήν μεγάλην ἐκείνην ἀγάπην, τήν ἀπό τῆς πίστεως τοῦ Χριστοῦ ἐκπηγάζουσαν, τήν μέχρι αὐτοθυσίας ἀγάπην. "Μείζονα ταύτης ἀγάπην οὐδείς ἔχει, ἵνα τις τήν ψυχήν αὐτοῦ θῇ, ὑπέρ τῶν φίλων αὐτοῦ.» (Ἰωάννου). Ἀπηρνήθησαν τούς ἑαυτούς των, περιεφρόνησαν τά ἀγαθά τῆς ἡσυχίας, ἐγκατέλειψαν ὡς οἱ Ἀπόστολοι τοῦ Χριστοῦ, γονεῖς, συζύγους, τέκνα, ἀδελφούς, περιουσίας, ἐθυσίασαν καί αὐτήν τήν ζωήν των ἐν τέλει, διά νά κληροδοτήσουν εἰς ἡμᾶς τούς ἀπογόνους των, τό πολυτιμότερον δῶρον ἐν τῷ κόσμῳ, τό δῶρον τῆς ἐλευθερίας.

       Αἱ ψυχαί τῶν γενναίων καί ἀκαταβλήτων εἰς ὁρμήν Ἑλλήνων ἀγωνιστῶν, τῶν ἀληθινῶν ἀπογόνων τῶν Μαραθονομάχων, Πλαταιομάχων, καί Σαλαμινομάχων, περιΐπταται τήν στιγμήν ταύτην τήν ἱεράν ὑπεράνω μας, καί μετ᾿ ἰδιαιτέρας χαρᾶς βλέπουσι καρποφοροῦντας τούς μόχθους καί τάς θυσίας των. Ἀλλά ἀξιοῦσι καί ἀπό ἡμᾶς τούς νέους Ἕλληνας, ὄχι μόνον ἐν λόγοις νά ἀναμιμνησκώμεθα αὐτῶν ἑκάστην 25ην Μαρτίου, ἀλλά καί δι᾿ ἔργων νά ἐπισφραγίζωμεν τόν πρός ἐκείνους σεβασμόν μας καί τήν ἀφοσίωσίν μας.

       Ἄς μιμούμεθα καί ἡμεῖς οἱ νεώτεροι Ἕλληνες τήν ἄκραν αὐταπάρνησίν των, δι᾿ ἧς μέ τόσον σθένος ἠγωνίσθησαν τόν ἱερώτερον καί ἐνδοξότερον τῶν ἀγώνων, τόν ὑπέρ πίστεως καί πατρίδος ἀγῶνα, διά τοῦ ὁποίου ἠλευθιέρωσαν αὐτήν ἀπό τῆς τυρρανικῆς δουλείας, καί τήν παρέδωκαν εἰς ἡμᾶς μεγάλην καί ἐλευθέραν. Ἄς καταβάλλωμεν πᾶσαν προσπάθειαν, διά νά φανῶμεν ἰσάξιοι μιμηταί,  τῆς θεοσεβείας των, τῆς πίστεώς των εἰς τόν Χριστόν, καί τοῦ ἀκραιφνοῦς πατριωτισμοῦ των, δι᾿ οὗ τοσοῦτον ἠνδραγάθησαν, ὥστε νά θαυμάζωνται ἀπό ὅλον τόν πεπολιτισμένον κόσμον. Ὁ ἀγών καί ἡ θυσία, εἶναι αὐτή ἡ ζωή τῆς Ἐκκλησίας καί τοῦ Ἔθνους.

       Ἄς τηρῶμεν καί ἡμεῖς ἀδελφοί Ἕλληνες, ἐλεύθεροι πλέον Ἕλληνες, τάς ὀρθοδόξους ἡμῶν παραδόσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι καί αὐταί μεγάλα στηρίγματα τῆς χριστιανικῆς μας πίστεως, τήν ὁποίαν αὗται διετήρησαν ὡς πολύτιμον θησαυρόν ἐν μέςῳ ἀνεκδιηγήτων θυσιῶν, καί τῆς ὁποίας ἐγκαυχώμενοι λέγομεν ὅτι εἴμεθα ὀπαδοί. Αὐτή ἡ πίστις εἶναι τό ἄσυλον καί τό ἀσφαλές καταφύγιον τῆς ἁμαρτωλῆς ψυχῆς, καί τῆς καταδυναστευομένης Ἐθνικῆς συνειδήσεως. Ἀπό αὐτήν ἠντλήσαμεν τό θάρρος καί τήν ἐλπίδα τῆς Ἐθνικῆς μας ἀπελευθερώσεως. Ἀφοσιωμένοι εἰς τά ἅγια ἰδεώδη τῆς θρησκείας μας καί τῆς πατρίδος μας, ἡνωμένοι μέ τήν πίστιν τῶν πατέρων μας, καί τήν Ἐθνικήν μας ἰδεολογίαν, ἄς ἐπιδιώκομεν τήν ψυχικήν μας σωτηρίαν, καί τήν κατά Θεόν καλήν ἐπί τῆς γῆς διαβίωσίν μας, βοηθοῦντες ἀλλήλοις, καί προάγοντες ἐν μέτρῳ δικαιοσύνης τήν ἐπίγειον εὐημερίαν μας. Ἄς ἐντείνωμεν τάς δυνάμεις μας, νά διατηρήσωμεν τό ὀρθόδοξον πνεῦμα καί τήν Ἐθνικήν μας συνείδησιν, ἰδίως κατά τούς παρόντας χαλεπούς καιρούς, διότι πολλαί αἱ κατά τῆς πίστεώς μας καί τοῦ Ἔθνους μας ἐξωτερικαί ἐπιβουλαί.

       Διά νά στηριχθῶμεν εἰς τήν βεβαίαν πίστιν καί ἐλπίδα μας εἰς τόν Θεόν, αἰσθανόμεθα τήν ἀνάγκην, νά ἐπικοινωνήσωμεν κατά τήν ἁγίαν ταύτην ἡμέραν, μέ Ὑμᾶς ἅγιοι μάρτυρες καί ὁμολογηταί τῆς πίστεως, ὅσοι άπό τοῦ πρωτομάρτυρος Στεφάνου, μέχρι τῶν συγχρόνων θυμάτων τῆς χριστιανικῆς ἰδεολογίας, ἐποτίσατε διά τοῦ τιμίου αἵματός σας τό δένδρον τοῦ Χριστιανισμοῦ, καί ἐστηρίξατε τήν ὀρθόδοξον πίστιν. Τιμῶντες καί γεραίροντες τήν μνήμην σας, ἐν τῇ σεμνῇ ταύτῃ ἐπετείῳ τῶν καλλινίκων ἀγώνων τῆς Ἐκκλησίας, ἐπικαλούμεθα τά εὐχάς καί εὐλογίας Σας, εἰς αὔξησιν τῆς πίστεως, τῆς ἀγάπης, τῆς ὑπομονῆς. Σεῖς οἱ συγκροτοῦντες τήν ἐν οὐρανοῖς θριαμβεύουσαν Ἐκκλησίαν, ἐνισχύετε διά τῶν προσευχῶν σας, τήν ἐπί γῆς στρατευομένην Ἐκκλησίαν τοῦ Χριστοῦ, κατά τάς δεινάς ταύτας ἡμέρας τῆς ἀβεβαιότητος καί τῆς συγχύσεως, καθ᾿ ἅς ἐκ τῶν ἀφορήτων δεινῶν καί θλίψεων, ἀναδίδονται ἀπό τῆς γῆς εἰς τόν οὐρανόν, στεναγμοί ἀποψυχόντων ἀνθρώπων, ἀπό φόβον καί προσδοκίας τῶν ἐπερχομένων τῇ οἰκουμένῃ, ἐν ᾗ ἐπληθύνθη τόσον ἡ ἀνομία, καί ἐψύγη ἡ ἀγάπη τῶν πολλῶν. Ἐνισχύστε διά τῶν προσευχῶν Σας ὦ καλλίνικοι μάρτυρες καί ἀθληταί τῆς ἀμωμήτου ἡμῶν πίστεως, καί τήν ἐθνικήν μας ἰδεολογίαν, δι᾿ ἧς έμπνεόμενοι οἱ ἀθάνατοι πρόγονοί μας, τόσας νίκας καί τρόπαια ἤγαγον κατά τῶν ἐχθρῶν τῆς φυλῆς μας. Ἀΐδιος θά διατηρῆται καί ἡ μνήμη Ὑμῶν καθ᾿ ὅλας τάς γενεάς, ὦ Ἡρακλεῖς τῆς μεγάλης μας Πατρίδος, καί μετ᾿ εὐλαβείας θά μνημονεύῃ Αὕτη τῶν σεπτῶν ὀνομάτων Σας, τά ὁποῖα ἐγράφη ἐν τοῖς οὐρανοῖς. Καί Σᾶς ὦ ἡρωϊκοί σύγχρονοι ἀδελφοί μας Ἕλληνες, ἄς Σᾶς σκεπάζῃ ὁ οὐρανός διάπλατα, ἵνα ἐν ἀσφαλείᾳ καί μέ τόν ἀπαράμιλλον ἡρωϊσμόν Σας, συνεχίζετε τό ἔργον τῶν ἐνδόξων προγόνων Σας, ὅπως τό ἀπεδείξατε κατά τούς σημερινούς τιτανικούς ἀγῶνας σας, καθ᾿ οὕς τόσους κατηγάγετε θριάμβους. Ἡ Ἐκκλησία μας ἡ ὁποία ὡς καλλίτροφος Μήτηρ, Σᾶς ἐγαλούχησε μέ τό γάλα τῆς Ὀρθοδοξίας, πάντοτε Σᾶς εὔχεται καί Σᾶς εὐλογῇ, καί ὁ κόσμος ὅλος αἰωνίως θά Σᾶς θαυμάζῃ καί θά Σᾶς ἐγκωμιάζῃ ὦ άθάνατοι Παῖδες Ἑλλήνων».

       Αἰωνία ἡ μνήμη, ὅλων τῶν προγόνων μας, πού ἀγωνίστηκαν μέ κάθε τρόπο, ἀκόμη καί μέ τήν θυσία τῆς ζωῆς τους, γιά τήν ἐλευθερία τῆς Πατρίδας μας.

 Ἄς ἐκτιμοῦμε πάντοτε τήν προσφορά τους καί ἄς παραδειγματιζόμαστε ἀπό αὐτήν!!!


*Τήν Σημαία, τήν ὁποία εὐλόγησε ὁ Πατριἀρχης Ἀλεξανδρείας Θεόφιλος στήν πλατεῖα τῆς Ἁγιά Λεβιᾶς, ἡ ὁποία εἶναι ἀφιερωμένη στή μνήμη του, τήν βαστοῦσε τό ἄλλο ἡρωϊκό τέκνο τοῦ Νησιοῦ

 

                      


Δημήτριος Θέμελης

 

μας ὁ Δημήτριος Θεμέλης, ὁ μεγάλος αὐτός Ἐθνεγέρτης τοῦ Αἰγαίου Πελάγους, καί ὁ ὁποῖος ἄφησε τήν τελευταία του πνοή στό Μεσολόγγι (στό ἡρῶον τῶν πεσόντων στό Μεσολόγγι, δεσπόζει πρώτη, πρώτη ἡ προτομή τοῦ Θέμελη).

 

«Ο ΠΑΤΜΙΟΣ».