Πέμπτη, 23 Φεβρουαρίου 2017

"Σὲ τὴν μεσιτεύσασαν...".



Το Θεοτοκίο του Αναστάσιμου Απολυτικίου του Γ΄ Ήχου

Θεοδώρου Ρόκα
Θεολόγου
MΑ Ερμηνευτικής Θεολογίας


Κυριακή της Τυρινής η ερχόμενη Κυριακή, η οποία αφενός είναι αφιερωμένη στην έξωση του Αδάμ από τον παράδεισο της τρυφής, όπως πληροφορεί το Συναξάρι της ημέρας: ατ μέρ, νμνησιν ποιομεθα τς π το Παραδεσου τς τρυφς ξορας το Πρωτοπλστου δμ", αφετέρου ξεκινά η υμνολογική περίοδος του γ' ήχου, όπου ως θεοτοκίο στο αναστάσιμο απολυτίκιο, ψάλλεται το ακόλουθο:

τν μεσιτεσασαν τν σωτηραν το γνους μν, νυμνομεν Θεοτκε Παρθνε· ν τ σαρκ γρ τ κ σο προσληφθεσ, Υἱός σου κα Θες μν τ δι Σταυρο καταδεξμενος πθος, λυτρσατο μς, κ φθορς ς φιλνθρωπος".

Το θεοτοκίο αυτό μπορεί να παραλληλιστεί με το θεοτοκίο του πλ. δ' ήχου: " δι' μς γεννηθες κ Παρθνου, κα σταρωσιν πομείνας γαθ, θαντ τν θνατον σκυλεσας, κα γερσιν δεξας ς Θες, μ παρδς ος πλασας τ χειρ σου, δεξον τν φιλανθρωπαν σου λεμον, δξαι τν τεκοσν σε Θεοτκον πρεσβεουσαν πρ μν κα σσον Σωτρ μν, λαν πεγνωσμνον", αναφορικά με τις φράσεις " Υἱός σου κα Θες μν τ δι Σταυρο καταδεξμενος πθος" και " δι' μς γεννηθες κ Παρθνου, κα σταρωσιν πομείνας γαθ", φράσεις οι οποίες αναφέρονται στο εκούσιο σταυρικό πάθος του Κυρίου Ιησού Χριστού.

Η αμαρτία που γεννήθηκε από την αποστασία του γενάρχη Αδάμ του πρωτοπλάστου, σε περίπτωση που παραμείνει εγκυμονεί τον αιώνιο πνευματικό θάνατο διότι είναι φθορά της φύσεως. Με αυτή χάλασε εκείνο που τόσο όμορφα δημιούργησε ο Θεός και ήταν προορισμένο για να ζει στην αλήθεια. Ο μόνος που μπορούσε να λυτρώσει τον άνθρωπο από την αμαρτία ήταν ο ίδιος ο πλάστης και δημιουργός του και γι αυτό το λόγο εισήλθε στην ιστορία προσλαμβάνοντας ολόκληρη την ανθρώπινη φύση.

Κατά την προ Χριστού εποχή, ο σταυρός αποτελεί σύμβολο που εκφράζει την αθλιότητα της αμαρτίας και της διαφθοράς του προχριστιανικού κόσμου. Ο σταυρός ήταν όργανο που διέθετε η αμαρτία για να αμείβει τα θύματά της. Η ποινή του θανάτου, για ορισμένα εγκλήματα, δεν ήταν ικανοποιητική. Έτσι λοιπόν χρησιμοποιήθηκε το όργανο του σταυρού, τα οποίο κάλυπτε και συγκέντρωνε όλη την εγκληματικότητα του κακούργου και την εκδικητικότητα του τιμωρού. Σε σταυρικό θάνατο καταδικάζονταν μεγάλοι κακοποιοί, διαβόητοι ληστές i, προδότες της πατρίδας, αντάρτες, αρχηγοί εχθρικών στρατευμάτων και κάθε είδους θύμα της ανθρώπινης αδικίας.

Ο ιερός Χρυσόστομος αναφέρει πως ο σταυρός δεν είναι κάτι το λαμπρό και επίσημο, αλλά κάτι τα αισχρό και επονείδιστο, διότι στο σταυρό πέθαιναν όλοι οι βαρυποινίτες κατάδικοι, αποτελούσε δηλ. την εσχάτη των ποινών. Οι δε διατάξεις του Δευτερονομίου ήσαν σαφείς. Εθεωρείτο δηλ. κατάρα το να μείνει το σώμα ενός Ιουδαίου κρεμασμένο πάνω σε ξύλο ii 1, εντούτοις όμως ο Ιησούς Χριστός έγινε, ο ίδιος, κατάρα για να εξαγοράσει όσους ήσαν ένοχοι κατάρας iii.

Ο θάνατος επί του σταυρού, μέχρι τότε, εθεωρείτο ατιμία και κατάρα αλλά όταν καρφώθηκε πάνω του ο Ιησούς Χριστός, ο σταυρός από όργανο ατίμωσης και κατάρας μετατράπηκε σε όργανο τιμής και ευλογίας, όπλο κατά του Διαβόλου επιφέροντας χάρη και ευλογία. Ο Σταυρός και η Ανάσταση του Χριστού, άνοιξαν το δρόμο προς τον Παράδεισο, κατήργησαν τη φλογίνη ρομφαία, η οποία εμπόδιζε το δρόμο προς το ξύλο της ζωής iv και όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η υμνογραφία του εσπερινού της εορτής της Σταυροπροσκυνήσεως, ο Σταυρός έγινε " φύλαξ τς θύρας το Παραδείσου", ν Βασιλέων τ νίκος", "τν ιερέων τ καύχημα", "τν πιστν τ στήριγμα", " φύλαξ τς οκουμένης", " δόξα κα τ καύχημα τς κκλησίας" v.
__________________
1 Δευτ. 21,22-23 «᾿Εν δ γνηται ν τινι μαρτα κρμα θαντου κα ποθν κα κρεμσητε ατν π ξλου, ο κοιμηθσεται τ σμα ατο π το ξλου, λλ ταφ θψετε ατ ν τ μρ κεν, τι κεκατηραμνος π Θεο πς κρεμμενος π ξλου»
i Βλ. σχετικές διηγήσεις περί της Σταυρώσεως του Χριστού εν μέσω δυο ληστών: «ττε σταυρονται σν ατ δο λστα, ες κ δεξιν κα ες ξ εων μων» (Ματθ. 27,38), «σν ατ σταυροσι δο λστς, να κ δεξιν κα να ξ εωνμων ατο» (Μαρκ. 15,27), «τε πλθον π τν τπον τν καλομενον Κρανον, κε σταρωσαν ατν κα τος κακοργους, ν μν κ δεξιν, ν δ ξ ριστερν» (Λουκ. 23,33), «ατν σταρωσαν, κα μετ' ατο λλους δο ντεθεν κα ντεθεν, μσον δ τν ησον» (Ιωαν. 19,18). 
ii Δευτ. 21,22-23 «᾿Εν δ γνηται ν τινι μαρτα κρμα θαντου κα ποθν κα κρεμσητε ατν π ξλου, ο κοιμηθσεται τ σμα ατο π το ξλου, λλ ταφ θψετε ατ ν τ μρ κεν, τι κεκατηραμνος π Θεο πς κρεμμενος π ξλου»
iii Γαλ.3,13 «Χριστς μς ξηγρασεν κ τς κατρας το νμου γενμενος πρ μν κατρα· γγραπται γρ· πικατρατος πς κρεμμενος π ξλου·»
iv Γεν. 3,24 «κα ταξε τ Χερουβμ κα τν φλογνην ρομφααν τν στρεφομνην φυλσσειν τν δν το ξλου τς ζως». 
v   Προσόμοιο εσπερινού Κυριακής της Σταυροπροσκυνήσεως. Μάλιστα ο σταυρός ήταν το μέσο που οδήγησε το συσταυρωμένο μαζί με τον Κύριο μας Ιησού Χριστό, ληστή να ομολογήσει «μνσθητ μου, Κριε, ταν λθς ν τ βασιλείᾳ σου» (Λκ. 23,42) και να ακούσει της μακαρίας φωνής: «μν λγω σοι, σμερον μετ' μο σ ν τ παραδεσ» (Λκ. 23,43).

ΠΗΓΗ: http://naxioimelistes.blogspot.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου